Wednesday, July 24, 2019

( စေတာ္ဘယ္ရီးသီး )

 စေတာ္ဘယ္ရီးသီးကို မၾကိဳက္ တဲ့သူဆိုတာ ေတာ္ေတာ္ရွားမယ္ထင္ ပါတယ္။ ေန႔စဥ္စားသံုးတဲ့
 ေပါင္မုန္႔ ထဲမွာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ဘီစကစ္ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ အေအးပဲျဖစ္ျဖစ္ စေတာ္ဘယ္ရီအရ သာဆိုတာ ပါဝင္ေနပါတယ္။ 

အနီေရာင္ရွိၿပီးေမႊးပ်ံ႕တဲ့အနံ႔ရွိတဲ့ စေတာ္ဘယ္ရီသီးဟာ က်န္းမာေရးအတြက္ သင့္ ေတာ္တဲ့
သစ္သီးေတြထဲမွာ ပါဝင္ပါတယ္။ 

၁။ စေတာ္ဘယ္ရီမွာပါတဲ့ ေပၚ လီ ဖီေနာ္ဟာ ေရာင္ရမ္းမႈအမ်ိဳးမ်ိဳးကို သက္သာ ေစပါတယ္။

 ၂။ စေတာ္ဘယ္ရီမွာ ေရာင္ရမ္း မႈသက္သာေစတဲ့ 
anti inflammatory နဲ႕ဓာတ္တိုးဆန္႔က်င္ပစၥည္းေတြ ပူးတြဲပါဝင္မႈမ်ားတဲ့အတြက္ ကင္ဆာ ကိုကာကြယ္ေစပါတယ္။
 အထူးသ ျဖင့္ အူမႀကီးကင္ဆာ၊ အစာအိမ္ ကင္ ဆာေတြကို ကာကြယ္ႏိုင္ပါတယ္လို႔ အခုသုေတသနမွာေဖာ္ျပထားပါတယ္။

 ၃။စေတာ္ဘယ္ရီသီးဟာ အသက္ အ႐ြယ္ရလာရင္ျဖစ္တဲ့ မ်က္စိမႈန္ ျခင္း၊ မ်က္စိတိမ္စြဲျခင္းေတြကို ေလ်ာ့ ပါးေစတဲ့ စူပါအစားအစာ ျဖစ္တယ္ လို႔ သိရပါတယ္။ 

၄။ စေတာ္ဘယ္ရီသီးဟာ ခုခံအားကိုျမႇင့္တင္ေပးႏိုင္ပါတယ္။ 
အိပ္ ေရးပ်က္ထားသူေတြ စေတာ္ဘယ္ ရီ ေဖ်ာ္ရည္ ေအးေအးတစ္ခြက္ေသာက္ သံုး ေပးသင့္ပါတယ္။ 

၅။စေတာ္ဘယ္ရီသီးဟာ ဗီတာ မင္စီႄကြယ္ဝစြာ ပါဝင္ေနတဲ့အတြက္ အေရျပားတင္းရင္းမႈကိုျဖစ္ေစတဲ့ ေကာ္ လဂ်င္ကို ေထာက္ပံ့ေပးႏိုင္ျခင္း၊သြားဖံုးေသြးယိုျခင္းကို ကာကြယ္ေပး ႏိုင္ျခင္းေတြကို စားသံုးသူေတြ ခံစား ရေစပါတယ္။

ခ်ယ္ရီသီး စားေပးပါရန္ မေမ.ပါနဲ.

7 Impressive Health Benefits of Cherries
Packed with nutrients အေရာင္ဆင္း အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိျပီး
Prunus cerasus L. and Prunus avium L. 

ခ်ယ္ရီသီး (154 grams) တခြက္ တြင္ 
• Calories: 97 • Protein: 2 grams 
• Carbs: 25 grams • Fiber: 3 grams 
• Vitamin C: 18% of the Daily Value (DV) 
• Potassium: 10% of the DV • Copper: 5% of the DV 
• Manganese: 5% of the DV အနိသင္ ပါ၀င္သည္။ 

2. Rich in antioxidants and anti-inflammatory compounds ခ်ယ္ရီသီးတုိင္း၌ ခႏၶာကိုယ္တြင္း ထိခိုက္ပ်က္စီးမႈေတြကို ကာကြယ္ေပးႏုိင္ေသာ Antioxidants ဓါတ္မ်ား ပါ၀င္သည္။ 

3. May benefit heart health I84,158 လူနာအား စစ္ေဆးခ်က္အရ နွလံုးနာေရာဂါ ကာကြယ္ျခင္း နွဳင္. နွလံုးအားေကာင္းေစသည္. အာနိသင္ ရွိသည္။ 

4. May improve symptoms of arthritis and gout 633 ဦးအား စစ္ေဆးေတြ.ရွိခ်က္အရ ေဂါက္ေရာဂါေ၀ဒနာ ရွင္မ်ားအတြက္ နာက်င္မွဳ က်ဆင္းေစရန္ အလြန္သင္.ေတာ္သည္. အသီးျဖစ္သည္။ 

.5. May improve sleep quality အ္ိပ္မရ၍ အိပ္ေရးပ်က္ေနသူမ်ားနွဳင္. ကို္ယ္ခႏၵာ၌ ေရာင္ယမ္းမွဳ ေလ်ာ.က်ေစလု္ိပါက ခ်ယ္ရီသီး စားေပးပါရန္ မေမ.ပါနဲ.။ 

 7. Easy to add to your diet 
အစာေၾကလြယ္ေစသည္

Blue Berries သီး

Blue Berries  သီးတြင္
 ေအာက္ပါ ဗီတာမင္မ်ား ပါ၀င္သည္
• Fiber: 4 grams • Vitamin C: 24% of the RDI 
• Vitamin K: 36% of the RDI 
• Manganese: 25% of the RDI 
• Small amounts of various other nutrients 

1/ The blueberry is a very popular berry. It is low in calories but high in fiber, vitamin C and vitamin K. လူၾကိဳက္မ်ားျပီး ကယ္လုိရီနည္းေသာ္လည္း အမ်ွင္ဓါတ္ မ်ားသည္။ ဗီတာမင္စီ နွဳင္. Vitamin K ၾကြယ္၀သည္။ 

2/ Blueberries are the King of Antioxidant Foods လူတုိင္းအတြက္ သင္.ေတာ္ေသာ အသီးျဖစ္သည္ 

3.Blueberries Reduce DNA Damage, Which May Help Protect Against Aging and Cancer ပ်က္စီးသြားသည္.
 DNA အစိတ္ပိုင္းအား ျပန္လည္ ျဖည္.ေပးျပီး 
ကင္ဆာေရာကြယ္ ကုိလည္း ကာကြယ္ေပးသည္။ 

4/Blueberries Protect Cholesterol in Your Blood From Becoming Damaged ေန.စဥ္ (50-gram) စားေပးပါက DLD Cholesterol ကုိလက္စေရာ ကာကြယ္ေပးသည္။ 

5/Blueberries May Lower Blood Pressure
 ေနစဥ္စားေပးပါက ေသြးေပါင္ခ်ိန္ က်ေစသည္။ 

 6/Blueberries May Help Prevent Heart Disease သူနားျပဳဆရာမ 93,600 nurses ေလ.လာခ်က္အရ 
နွလံုးေရာဂါ ကာကြယ္ရန္ အာနိသင္ရွိေၾကာင္း သိရသည္။ 

7. Blueberries Can Help Maintain Brain Function and Improve Memory အသက္ၾကီးသူ 16,000 အား ေလ.လာစမ္းသပ္ခ်က္အရ ၂ နွစ္ခဲြခန္. ပုိ၍ 
နုပ်ိဳေစသည္ဟု သိရသည္။ 

8/Anthocyanins in Blueberries May Have
 Anti-Diabetes Effects ေသြးခ်ိဳ ဆီးခ်ိဳ က်ေစသည္။ 

9. May Help Fight Urinary Tract Infections 
ဆီးနွဳင္.ဆုိင္ေသာ UTIs ေရာဂါမ်ား ကာကြယ္ေပးသည္။ 

10. Blueberries May Reduce Muscle Damage After Strenuous Exercise ၾကြက္သား ေလ်ာ.က်
ပ်က္စီးျခင္းအတြက္ ျပန္လည္
 ျဖည္.ဆည္းေပးသည္။

ပန္းသီးစားျခင္း၏ အနိသင္ ၈ မ်ိဳး

 1. Loaded With Nutrients One cup 
(5.8 ounces or 165 grams) of pineapple 
chunks contains the following 
(2): ပန္းသီးေဖ်ာ္ရည္တခြက္၌ ပါ၀င္ေသာ ဗီတာမင္မ်ား 
• Calories: 82.5 • Fat: 1.7 grams 
• Protein: 1 gram • Carbs: 21.6 grams 
• Fiber: 2.3 grams • Vitamin C: 131% of the RDI 
• Mang: 76% of the RDI • Vitamin B6: 9% of the RDI 
• Copper: 9% of the RDI • Thiamin: 9% of the RDI 
• Folate: 7% of the RDI • Potassium: 5% of the RDI 
• Magnesium: 5% of the RDI • Niacin: 4% of the RDI 
• Pantothenic acid: 4% of the RDI 
• Riboflavin: 3% of the RDI 
• Iron: 3% of the RDI . 

Pineapples are packed with a variety of vitamins 
and minerals. They are especially rich 
in vitamin C and manganese. 

2. Contains Disease-Fighting Antioxidants 
3. Its Enzymes Can Ease Digestion 

4. May Help Reduce the Risk of Cancer 
5. May Boost Immunity and Suppress Inflammation 

6. May Ease Symptoms of Arthritis 
7. May Speed Recovery After Surgery or 
Strenuous Exercise.

အစာအိမ္ကင္ဆာ

(အစာအိမ္ေရာဂါသတိထားပါ)
ကင္ဆာျဖစ္ႏိုင္သည့္အဆင့္အမွတ္(၁)အျဖစ္ WHO က သတ္မွတ္ထား အစာအိမ္ေရာဂါပိုးသည္ လူ၏ အစာအိမ္ထဲတြင္သာ အဓိကေနထုိင္ႏိုင္ၿပီး သိုး၊ 
ဆိတ္၊ ေခြး၊ ေၾကာင္ႏွင့္ ယင္ေကာင္ မ်ားတြင္လည္း ေတြ႕ရွိႏိုင္ေၾကာင္း သိရ သည္။ 

လက္ျဖင့္နယ္ထားေသာ အစား အစာမ်ား၊ ယင္နားစာမ်ား၊ မသန္႔ရွင္းေသာ အစားအစာမ်ား၊ လမ္းေဘးအစားအစာ မ်ား၊ ခ်ဥ္ဖတ္မ်ားတြင္ အစာအိမ္ပိုးကို ပိုမို ေတြ႕ရွိႏိုင္ေၾကာင္း သိရသည္။ အဆိုပါ ေရာဂါပိုးသည္မသန္႔ရွင္းေသာ ေရ၊ မသန္႕ ရွင္းေသာအစားအစာ၊ တံေတြး၊ လူ၏မစင္ တို႔မွတစ္ဆင့္ ကူးစက္ႏိုင္သည္။ ကမၻာ့ႏိုင္ငံအသီးသီးရွိ အသက္ အရြယ္အမ်ိဳးမ်ိဳး၊ ဘာသာအမ်ိဳးမ်ိဳး၊ က်ား-မ၊ ကေလး-လူႀကီးမေရြး အစာအိမ္ေရာဂါ ပိုးကို ေတြ႕ရွိႏိုင္ၿပီး ခ်မ္းသာၾကယ္၀ေသာ ႏိုင္ငံမ်ား၏ လူဦးေရ ၅၀ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ ႏွင့္ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ား၏ လူဦးေရ ၇၀ရာခိုင္ ႏႈန္းမွ ၉၀ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔တြင္ အစာအိမ္ ေရာဂါပိုးေတြ႕ရွိႏိုင္ေၾကာင္း သိရသည္။အစာအိမ္ေရာဂါပိုး ကူးစက္ခံရျခင္းျဖင့္ ႐ုတ္ျခည္းအစာအိမ္ေရာင္ရမ္းနာ၊ နာတာ ရွည္အစာအိမ္ ေရာင္ရမ္းနာမ်ားျဖစ္ပြား ျခင္းမွ အစာအိမ္အေျမႇးလႊာဆဲလ္မ်ား ကင္ဆာအျဖစ္သို႕ ကူးေျပာင္းျခင္း၊ အစာအိမ္ ကင္ဆာ ကနဦးအဆင့္၊ ေရာဂါကြၽမ္းသည့္ အဆင့္စသည္ျဖင့္ ေရာဂါမ်ား ဆင့္ပြားျဖစ္ ေပၚလာႏိုင္ေၾကာင္း သိရသည္။ 

 ''အစာအိမ္ကင္ဆာက ျဖစ္တဲ့ ေနရာေပၚမူတည္ၿပီး အသက္ရွင္ႏိုင္တဲ့ ရာခိုင္ႏႈန္းလဲ ကြာတယ္။ အစာအိမ္တစ္ခု လံုးကင္ဆာျဖစ္ရင္ မေကာင္းဘူး။ ကင္ဆာ ဆဲလ္အမ်ဳိးအစားေပၚလဲ မူတည္တယ္။ အစာအိမ္ကင္ဆာျဖစ္တဲ့သူက ငယ္လြန္း ရင္လဲ မေကာင္းဘူး။ ကိုယ္၀န္ရွိေနတဲ့သူ ျဖစ္ရင္လဲ မေကာင္းဘူး။ အစာအိမ္ကင္ ဆာျဖစ္ရင္ ခြဲရင္ခြဲ၊ ကင္ဆာေဆးသြင္းရင္ သြင္း၊ လိုအပ္ရင္ ေရာင္ျခည္ျပၿပီး ကုရမယ္'' ဟုအစာအိမ္ အူလမ္းေၾကာင္းအထူးကုဆရာ ၀န္ႀကီးပါေမာကၡ-ဌာနမွဴး၊ 
ပါေမာကၡ ေဒါက္ တာ သိန္းျမင့္က ဆိုသည္။

 အစာအိမ္ေရာဂါပိုးျပန္႔ပြားျခင္း ကို (Greentea)၀ုိင္အနီ(Red Wine)၊ လတ္ဆတ္ေသာ ဒိန္ခ်ဥ္တို႔သည္ တားဆီး ႏိုင္သည္ဟု သိရသည္။ အစာအိမ္ေရာဂါပိုး ေၾကာင့္ အူသိမ္အူပိုင္းအနာ၊ အစာအိမ္ အေျမႇးပါးေရာင္ျခင္း ၊အစာအိမ္အနာ၊ အစာ မေၾကေရာဂါ၊ သံဓာတ္ခ်ိဳ႕တဲ့ ေသြးအား နည္းေရာဂါ၊ အစာအိမ္ ကင္ဆာ၊ အစာ အိမ္သားနံရည္က်ိတ္ကင္ဆာ၊ ေသြးမႊားဥ အားနည္းသည့္ ေရာဂါ(ေသြးမတိတ္ေရာဂါ) မ်ား ျဖစ္ပြားတတ္ေၾကာင္း သိရသည္။ 

 ယင္းျပင္ အစာအိမ္ေရာဂါပိုး ေၾကာင့္ ေသြးအားနည္းေရာဂါ၊ အင္ပ်ဥ္ ထျခင္း၊ အေရျပားယားယံျခင္း၊ အေရျပား အေၾကးခြံထျခင္း၊ ေသြးေၾကာမာျခင္း၊ ႏွလံုး ေသြးေၾကာက်ဥ္းေရာဂါ၊ ေလျဖတ္ေရာဂါ၊ အဆစ္ေရာင္ေရာဂါ၊ ၀က္ၿခံ၊ အသည္း ေရာဂါ၊ သည္းေျခအိတ္ေရာဂါအမ်ိဳးမ်ိဳး၊ ေျခထိပ္၊ လက္ထိပ္ေသြးမေရာက္ေရာဂါ ႏွင့္ အျခားေရာဂါမ်ား ျဖစ္ပြားႏိုင္ေၾကာင္း သိရသည္။ အစာအိမ္ကင္ဆာျဖစ္ပြားျခင္း မွကာကြယ္ႏိုင္ရန္အတြက္ မိမိ၏အစာအိမ္ တြင္ အစာ အိမ္ေရာဂါပိုးရွိ၊မရွိ ႀကိဳတင္စစ္ ေဆးမႈမ်ားျပဳလုပ္သင့္ေၾကာင္း သိရသည္။ ကမၻာေပၚတြင္ ကင္ဆာေၾကာင့္ အသက္ဆံုး႐ံႈးရာ၌ အစာအိမ္ကင္ဆာ ေၾကာင့္ အသက္ဆံုး႐ံႈးျခင္းသည္...
 နံပါတ္(၂) ျဖစ္ၿပီး ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ကင္ဆာေၾကာင့္ အသက္ဆံုး႐ံႈးရာ၌ အစာအိမ္ကင္ဆာေၾကာင့္ အသက္ဆံုး႐ံႈးျခင္းသည္ နံပါတ္(၅)အဆင့္ တြင္ရွိေၾကာင္း သိရသည္။ ''မိမိမွာ အစာအိမ္ေရာဂါပိုးရွိ၊ မရွိ သိဖို႔လိုတယ္။ အဲဒီအတြက္ ပိုးရွိ၊ မရွိကို စစ္မွပဲရမယ္။ ဒါေပမဲ့ ေဆးခန္းကိုလာတဲ့ သူေတြက ပိုးသိခ်င္လို႔လာတာရွားတယ္။
ဗိုက္နာလို႔ လာစစ္တာမ်ားတယ္။ 

လူေတြ က က်န္းမာေရးဗဟုသုတအေတာ္နည္းေသးတယ္။ အစာအိမ္ကင္ဆာစိတ္ပူလို႕ လာ စစ္တဲ့သူေတြ၊ ဗိုက္နာၿပီး ေဆးေသာက္တာ မသက္သာလို႔ လာစစ္တဲ့သူေတြမ်ားတယ္'' ဟု အစာအိမ္အူလမ္းေၾကာင္း အထူးကု ဆရာ၀န္ႀကီး၊ ပါေမာကၡ-ဌာနမွဴး၊ ပါေမာကၡ ေဒါက္တာသိန္းျမင့္က ဆိုသည္။ 
ထို႔ျပင္ အစာအိမ္ေရာဂါပိုးရွိ၊ မရွိ စစ္ေဆးသင့္သူမ်ားမွာ အစာမေၾက ေရာဂါ႐ွိသူမ်ား၊ အစာအိမ္ႏွင့္အူသိမ္အနာ ႐ွိသူမ်ား၊ အစာအိမ္ကင္ဆာဟု သံသယရွိသူ မ်ား၊ အစာအိမ္ကင္ဆာ
လူနာ၏ မိသားစု ႏွင့္ေဆြမ်ိဳးမ်ား၊ ေသြးအားနည္းေရာဂါ
ရွိသူမ်ား၊ ေသြးမႊားဥနည္းသည့္ လူနာမ်ား 
(ေသြး မတိတ္ေရာဂါ)ရွိသည့္လူမ်ားျဖစ္သည္။

 ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အစာအိမ္ေရာဂါပိုး ရွိ၊မရွိ ကို အစာအိမ္မွန္ေျပာင္းၾကည့္၍ ပိုးေမြးျခင္း၊ အသားစစစ္ေဆးျခင္းတို႔ျဖင့္ ျပဳလုပ္ႏိုင္ ေၾကာင္း၊ 
Urea Breath Test ? Fecal Antigen Test? Urine Antigen Test? Saliva Antigen Test စသည့္နည္းလမ္း မ်ားျဖင့္လည္း အစာအိမ္ေရာဂါပိုးရွိ၊မရွိ စစ္ေဆးႏိုင္ၿပီး အဆိုပါနည္းလမ္းမ်ား ျမန္မာ ႏိုင္ငံတြင္ မရွိေသးေၾကာင္း သိရသည္။ 

အစာမစားမီ သို႔မဟုတ္ စားၿပီး ဗိုက္ေအာက္ျခင္း၊ အစာမေၾကရင္ျပည့္၊ ရင္ ကယ္ျခင္း၊ ရင္ပူျခင္း၊ ေလခ်ဥ္တက္ျခင္း၊ ပ်ဳိ႕ ျခင္း၊ အန္ျခင္း၊ အစာနင္ျခင္း၊ အစာမ်ဳိခ်ရာ တြင္ နာျခင္း၊ အစားအေသာက္ပ်က္ျခင္း ႏွင့္ ကိုယ္အေလးခ်ိန္က်ျခင္း၊ ၀မ္းပ်က္ျခင္း၊ ၀မ္းခ်ဳပ္ျခင္း၊ ၀မ္းအေရာင္ကတၱရာေစးကဲ့ သို႔ မည္းနက္သြားျခင္း၊ နီညိဳေရာင္ သို႔မ ဟုတ္ ရႊ႕ံေစးေရာင္ ေျပာင္းသြားျခင္း၊ ေသြး ၀မ္းသြားျခင္း၊ ခြၽဲမ်ားပါျခင္း၊ 
၀မ္းသြားရာ တြင္ နာက်င္ျခင္း၊ ၀မ္းသြားၿပီးေနာက္ ၀မ္း က်န္သကဲ့သုိ႕ခံစားရျခင္း၊ အသား၀ါျခင္း၊ မ်က္လံုး၀ါျခင္း၊ ခ်မ္းတုန္ဖ်ားျခင္း အစရွိ ေသာ လကၡဏာမ်ား ႐ုတ္ျခည္း 
သို႔မဟုတ္ ေရရွည္ခံစားရျခင္းတို႔ျဖစ္ပါက သက္ဆိုင္ ရာ ဆရာ၀န္မ်ားႏွင့္ ျပသတိုင္ပင္၍ ေသခ်ာ စြာစစ္ေဆးကုသမႈ
ခံယူရန္ လိုအပ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ေသြးတိုး နဲ႔ ေရခ်ိဳးျခင္း

Blood Pressure and Bathing ေသြးတိုး နဲ႔ ေရခ်ိဳးျခင္း 
 ေရေႏြးနဲ႔ ေရခ်ိဳးရင္လည္း BP တက္ႏုိင္ေတာ့ ေရွာင္ခုိင္းတာကုိ နားလည္ေပမယ့္ ေသြးဖိအား က်ေစမွာကုိလည္းေရွာင္ 
ဆုိတာကုိ နည္းနည္း ေရာသြားလုိ႔ပါ။ ေနာက္ၿပီး ေတာ့ Viagra လိုေဆးေတြက ကုသတဲ့အထဲမွာပါေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ 
အရင္က ထင္တာက Sex စိတ္က ႏွလုံးကုိ 
ပုိပင္ပန္းေစႏုိင္တယ္လုိ႔ ထင္ခဲ့တာ။ 

ဒါဆုိရင္ Sex က ႏွလုံးအတြက္ ေကာင္းတဲ့ေနရာ ရွိႏုိင္တာေပါ့ေနာ္။ သိခ်င္တာ ႏွစ္ခုက (၁) ေရကူးရင္ Hypertension အတြက္ ဘယ္လုိ ေရွာင္က်ဥ္သင့္ပါသလဲ။ 
(၂) Masturbation နဲ႔ Hypertension ကုိ ဆက္စပ္မႈရွိမွာ စိုးရိမ္တဲ့အတြက္ ျဖစ္သင့္တဲ့ အႀကိမ္ အေရအတြက္။ 
ကၽြန္ေတာ့္ BP က 110/70 ပါ။ Wt = 62 Kg ပါ။ အသက္က ၂၆ ပါ။ ေရခ်ိဳးတာနဲ႔ BP ေသြးဖိအား ဆက္စပ္တာကို ေလ့လာမႈေတြ လုပ္ထားတယ္။ Hypertension ေသြးတိုးေရာဂါသည္ေတြနဲ႔ ေသြးတိုး မရွိသူေတြကို ႏိႈင္းယွဥ္ ေလ့လာတယ္။ 

ေသြးတိုးရွိေနသူေတြမွာ ေရခ်ိဳးျပီးျပီးခ်င္း ေသြးဖိအား တက္လာျပီး ေနာက္ ခ်က္ခ်င္း ျပန္က်တာ ေတြ႔ရတယ္။ ေရခ်ိဳးျပီးရင္ ေသြးတိုးကို ပံုမွန္ေရာက္ ေစမွာ ခက္ခဲတာလဲ ေတြ႔ရေသးတယ္။ေရခ်ိဳး 
လိုက္ တာနဲ႔ ေသြးဖိအား ရုတ္တရက္တက္တာကေန 
- Collapse during the bath သတိလက္လြတ္ျဖစ္ျခင္း 
- Brain anemia ဦးေႏွာက္ေသြးမဝျခင္း 
- Heart attack ႏွလံုးေဖါက္ျပန္မႈ နဲ႔ 
- Blood vessel bursting ေသြးေၾကာေပါက္တဲ့ အႏၠရာယ္ေတြ ျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ ကံမေကာင္း အေၾကာင္းမလွရင္ Stroke (စထုပ္ခ္) ရျပီး အသက္ကို ရန္ရွာႏိုင္တယ္။ 

ဒီေလ့လာမႈက အႏုတ္သေဘာျဖစ္တယ္။ ေရခ်ိဳးလို႔ ေသြးဖိအားတက္မွာကို ဘယ္လို ကာကြယ္မလဲ - - အရက္ေသာက္ျပီး ေရမခ်ိဳးပါနဲ႔။ အရက္ေၾကာင့္
 ေသြးဖိအား ျမန္ျမန္က်ေစတယ္။ 
- ေဆာင္းရာသီမွာ ေရခ်ိဳးခန္းကို အရင္ေႏြးလာေအာင္
လုပ္ျပီးမွသာ ေရခ်ိဳးပါ။ 
- ေရသိပ္ပူတာ မခ်ိဳးပါနဲ႔။ ေရေႏြးနဲ႔ ၾကာၾကာမခ်ိဳးပါနဲ႔။ 
- လက္ေတြကို ေရခ်ိဳးကန္ရဲ႕ ေဘာင္ေတြေပၚမွာ တင္ထားရင္း ေရစိမ္ပါ။ ဒါမွ သတိလက္လြတ္ျဖစ္ရင္ ေရနစ္တာ မျဖစ္မယ္။

 ေနာက္ေလ့လာမႈတခု - Warm-water bath ေရေႏြးခ်ိဳးျခင္း နဲ႔ Sauna bath ေရေႏြးေငြ႔ခ်ိဳးနည္းေတြဟာ Congestive heart failure (CHF) ႏွလံုး အလုပ္မလုပ္တဲ့ေရာဂါ ရွိေနသူေတြနဲ႔ မသင့္ေလွ်ာ္ပါလို႔ နားလည္လက္ခံထားခဲ့ၾကတယ္။ ဒါေပမဲ့ Thermal vasodilation အပူခ်ိန္နဲ႔ ေသြးေၾကာက်ယ္ျခင္းကို စနစ္တက် ေလ့လာၾကည့္တယ္။ စမ္းသပ္မႈကို 
Dilated cardiomyopathy ႏွလံုးေရာဂါ ရွိေနသူ 
လူနာ ၃၄ ေယာက္ကို စမ္းသပ္ခဲ့တယ္။ 

အပူခ်ိန္ ၄၁ ဒီဂရီ-စီ မွာ ၁ဝ မိနစ္ၾကာ၊ တဝက္ထိုင္ အေနအထားနဲ႔ ေရပူခ်ိဳးခိုင္းတယ္။ ေနာက္တမ်ိဳးက Sauna အပူေငြ႔သံုး ေရခ်ိဳးနည္းနဲ႔ ၆ဝ ဒီဂရီ-စီ မွာ ၁၅ မိနစ္ၾကာ ပက္လက္ အေနအထား ေနခိုင္းတယ္။ ေသြးဖိအား၊ Electrocardiogram (အီးစီဂ်ီ)၊
 Two-dimensional and Doppler echocardiograms (ဒေရာ့ပလာ-အက္ကိုဂရမ္)၊ Expiration gas ထုတ္ေလ နဲ႔ Intracardiac pressure tracings ႏွလံုးထဲရွိ ဖိအားတိုင္းစက္ေတြ ေရပူခ်ိဳးနည္းေတြအျပီး နာရီဝက္ၾကာအထိ တပ္ဆင္ထားတယ္။ 
 - Systolic blood pressure ေသြးဖိအား အေပၚဂဏန္း သိသိသာသာေျပာင္းလဲမႈ မရွိဘူး။ 
- Diastolic blood pressure ေရပူခ်ိဳးသူေတြမွာ
 ေသြးဖိအား ေအာက္ဂဏန္း (p < 0.01) က်ျပီး၊ ေရေႏြးေငြ႔ခ်ိဳးသူေတြမွာ (p < 0.01) က်တယ္။ 
- Heart rate ႏွလံုးခုန္မွဳန္းက ၂ဝ-၂၅ တက္လာတယ္။ 
- CHF ႏွလံုးေရာဂါမ်ိဳး ရွိသူေတြအတြက္ အက်ိဳးရွိေစတယ္လို႔ ေကာက္ခ်က္ခ်တယ္။ 

- ေရေႏြးနဲ႔ ေရခ်ိဳးရင္ BP ေသြးဖိအား က်ေစႏိုင္တာကို Acute hemodynamic effects ေခၚတယ္။ ရုတ္တရက္ အပူဒဏ္ေၾကာင့္ ေသြးေၾကာ က်ယ္ေစျခင္း ျဖစ္လာလို႔ ေသြးဖိအားကို က်ေစတယ္။ ေရခ်ိဳးျပီးရင္ ေသြးတိုးကို ပံုမွန္ေရာက္ေစမွာ ခက္ခဲတာလဲဆိုတာက စမ္းသပ္မႈျပဳေနခ်ိန္မယ္ လူနာေတြရဲ႕ လည္ပင္းမွာ ေသြးဖိအားကို သိေနႏိုင္တဲ့ Sensor (ဆင္န္ဆာ) ကရိယာေလးက ေသြးဖိအားကို ထိန္းညွိမႈ လုပ္ေပးတယ္။ ဒါေပမဲ့ Arteriosclerosis ေသြးေၾကာက်ဥ္းေနသူေတြအတြက္ (ဆင္န္ဆာ) ကေန ေကာင္းေကာင္း မသိေစႏိုင္ဘူး။ ကရိယာ တပ္ထားတဲ့ ေသြးေၾကာနံရံက ထူေနတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေသြးဖိအား အရင္အေနျပန္ေရာက္ေစဘို႔ ခက္ခဲတာ ျဖစ္တယ္။ ေရပူစမ္းကို ကမာၻလွည့္ခရီးသြားေတြ လာေအာင္ ေၾကာ္ညာစာမွာေတာ့ “ေရေႏြးနဲ႔ ေရခ်ိဳးတာဟာ ႏွလံုးခုန္တာ ပိုျမန္လာေစျပီး ေသြဖိအားလည္း က်ေစတယ္” လို႔ Mayo Clinic သုေတသနတခုကို ကိုးကားထားပါတယ္။ ေရရဲ႕ အပူေၾကာင့္ ေသြးေတြက ကိုယ္မ်က္ႏွာျပင္မွာ ပူေႏြးလာေအာင္ ႏွလံုးကေန အလုပ္ပို လုပ္ေပးမယ္။ ဒိေနာက္ ေသြးေၾကာေတြကို က်ယ္ေစရာကေန ေသြးတိုးက်ေစမယ္လို႔ ရွွင္းလင္းခ်က္လဲပါတယ္။ 

သဘာဝေဆးနည္းထဲမွာ သြးတိုးက်ေအာင္ 
Hot espom bath ေရေႏြးမွာ 
ဆားခါးထည့္ျပီး ေရခ်ိဳးခိုင္းတယ္။ အေမရိကန္ အိပ္ေမြ႔ခ်အသင္းက အေျပာအရ ေရေအးနဲ႔ ေရခ်ိဳးရင္ ေသြးတိုး က်ေစမယ္၊ ေသြးေၾကာထံုးတာ သက္သာေစမယ္၊ ေသြးေၾကာနံရံထူေနတာ သက္သာေစမယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ Epsom salt ဆားခါး 
• ဓါတုေဗဒလို Magnesium sulfate (MgSO4) ျဖစ္တယ္။
 ေရခ်ိဳးရာမွာသံုးတတ္လို႔ Bath salts ေခၚတယ္။ 
• ေဆးကုရာမွာ ဆားခါးသံုးတာကို Flotation therapy လို႔ေခၚတယ္။ Epsom salts 1% w/v solution ကိုသံုးျပီး ထိေရာက္မႈကို ေလ့လာဘူးတယ္။ 
• ပါးစပ္ကေန Laxative or Osmotic purgative ဝမ္းႏႈတ္ေဆးအျဖစ္သံုးႏိုင္တယ္။ 
• ေသြးျပန္ေၾကာထဲထိုးေဆးအေနနဲ႔လဲ သံုးတယ္။ Eclampsia ေခၚတဲ့ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မွာ ေသြးဆိပ္တက္ေရာဂါမွာ သံုးတယ္။ 
• ကေလး လမေစ့ခင္ေမြးမွာကို တားဘို႔ရာလဲ သံုးတတ္တယ္။ 
• ဦးေႏွာက္ ထိခိုက္မိသူေတြလဲ ဦးေႏွာက္ေရာင္တာက်ေစဘို႔ သံုးႏိုင္တယ္။ 
• လိပ္ေခါင္းထြက္က်ေနျပီး ျပန္မဝင္ႏိုင္တာ၊ ကေလးငယ္ေလးေတြ စအုိကြ်ံက်ေနတာေတြအတြက္ ဆားခါးကို (ပါရာဖင္) အဆီနဲ႔ေရာျပီး ျဖစ္တဲ့ေနရာမွာ ေဆးထည့္ေပးႏိုင္တယ္။ 
• Barium chloride poisoning အဆိပ္သင့္တာကို ေျဖေဆးအေနနဲ႔လဲ သံုးတယ္။ Dr. Tint Swe

လည္ေခ်ာင္းကင္ဆာ ဒုတိယအျဖစ္အမ်ားဆုံးျဖစ္ေန

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အျဖစ္မ်ားသည့္ေရာဂါ မ်ားတြင္ လည္ေခ်ာင္းကင္ဆာသည္ နံပါတ္(၂)ေနရာတြင္ ေရာက္ရွိေနၿပီး လည္ေခ်ာင္း ကင္ဆာ အျဖစ္မ်ားလာရသည့္ အဓိကအေၾကာင္းရင္းမွာ ေဆးလိပ္ႏွင့္ အရက္မ်ားကို သံုးစြဲၾကျခင္း ေၾကာင့္ျဖစ္သည္ဟု နား၊ ႏွာေခါင္း၊ လည္ေခ်ာင္း အထူးကုဆရာ၀န္ ေဒါက္တာ၀င္းထိုက္ၾကည္က ေျပာသည္။

အဆိုပါလည္ေခ်ာင္းကင္ဆာတြင္ အသံအိုးကင္ဆာ၊ အစာမ်ဳိႁပြန္ကင္ဆာ ႏွင့္ အစာမ်ဳိႁပြန္အ၀ကင္ဆာဆိုၿပီး
သံုးမ်ဳိး ပါ၀င္သည္။ "ေဆးလိပ္၊ အရက္ေတြေၾကာင့္ ေရာဂါေတြျဖစ္တယ္လို႔ သတိေပးေန တာ ၾကာေနၿပီ။ ဒါေပမယ့္ ေဆးလိပ္၊ အရက္ေတြရဲ႕ ဆြဲေဆာင္မႈအားကလည္း မ်ားတယ္ဆိုေတာ့ သိတာ သိတယ္လိုက္မလုပ္ၾကဘူး" ဟု ၎က ေျပာသည္။ အသံအိုးကင္ဆာသည္ အမ်ဳိးသား မ်ားတြင္ အျဖစ္မ်ားၿပီး အစာမ်ဳိႁပြန္အ၀ ကင္ဆာမွာ အမ်ဳိးသမီးမ်ားတြင္ အျဖစ္ မ်ားေၾကာင္း သိရသည္။

သို႔ေသာ္လည္း လည္ေခ်ာင္းဆရာ ၀န္မ်ားထံသို႔ ေရာက္လာေသာ လူနာ မ်ားမွာ ေရာဂါျဖစ္ၿပီး ေနာက္က်မွသာ ေရာက္လာေလ့ရွိၿပီး ေစာလာသည့္ လူနာမွာ အလြန္နည္းသည္ဟုဆိုသည္။ မည္သူမဆို အသံ၀င္တာ သံုးပတ္ ထက္ၾကာလွ်င္၊ အသက္ ၄၀ အထက္ အမ်ဳိးသားမ်ား လည္ပင္းတြင္ တစ္ စင္တီမီတာထက္ႀကီး သည့္ အက်ိတ္ ျဖစ္ၿပီဆိုပါက နားလည္တတ္ကြ်မ္းသည့္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ ကင္ဆာရွိမရွိ ေသခ်ာေအာင္ စစ္ေဆးရမည္ဟု ေဒါက္တာ ၀င္းထိုက္ၾကည္က အၾကံျပဳ ေျပာၾကားသည္။

 "လည္ပင္းအက်ိတ္ထြက္တဲ့အခါ တစ္စင္တီမီတာထက္ႀကီးရင္ စုတ္ထိုး တာ၊ အနာေပါက္ေဆးေတြ လိမ္းတာ ေတြ မလုပ္ပါနဲ႔။ အဲဒီလိုလုပ္တဲ့အတြက္ ႐ုိး႐ုိးအနာဆိုရင္ေတာ့ ေပ်ာက္ရင္ ေပ်ာက္မယ္။ ကင္ဆာဆုိရင္ေတာ့ မေပ်ာက္ပါဘူး။ "လည္ပင္းမွာ အက်ိတ္ျဖစ္ၿပီဆိုရင္ ႐ုိး႐ိုးအက်ိတ္လား၊ ကင္ဆာလားဆို တာ ကြဲကြဲျပားျပားသိေအာင္ လုပ္ရ မယ္။

႐ုိး႐ုိးအက်ိတ္ဆိုရင္ ကိစၥမရွိေပ မယ့္ ကင္ဆာဆိုရင္ေရာဂါကို သြားဆြ သလုိျဖစ္ၿပီး ပိုဆိုးသြားတတ္တယ္။ "ေရာဂါျဖစ္ေနတဲ့သူေတြလည္း ဆရာ၀န္က လုိအပ္လို႔ ခြဲမကုဘဲနဲ႔ ဓာတ္ ေရာင္ျခည္နဲ႔ကုတဲ့အခါ တျခားသူ ေတြေျပာတဲ့ စကားေတြကို နားမေယာင္ ပါနဲ႔။ တတ္ကြ်မ္းနားလည္တဲ့ ဆရာ၀န္ ၫႊန္ၾကားခ်က္ေတြကို လုိက္နာပါ"ဟု ၎က ဆိုသည္။

အသံအုိးကင္ဆာျဖစ္ၿပီဆိုပါက အစားအေသာက္ပ်က္ျခင္း၊ ဖ်ားနာျခင္း စသည့္ သံသယျဖစ္စရာ လကၡဏာမ်ား ျဖစ္ေပၚျခင္းမရွိဘဲ အသံ၀င္သည့္ လကၡဏာသာျဖစ္ေပၚကာ ႏွစ္ပတ္၊ သံုးပတ္ ဆက္တိုက္ အသံ၀င္တတ္ၿပီး ျပန္မေကာင္းေတာ့ဟု သိရသည္။ "အသံအိုးကင္ဆာ အဆင့္နိမ့္တယ္ ဆိုရင္ အသံ၀င္တာပဲရွိတယ္။ ေရာဂါႏု တုန္းမွာ ဘာလကၡဏာမွမရွိဘူး။ အဲဒီ အခ်ိန္မွာလာျပရင္ ၁၀၀ ရာခိုင္ႏႈန္း နီးနီး ကုလို႔ေပ်ာက္တယ္။ ပံုမွန္ အေအး မိ၊ ႏွာေစး၊ ေခ်ာင္းဆိုးဆိုရင္ တစ္ပတ္ အတြင္း ျပန္ေကာင္းတယ္။ "အသံ၀င္တာက လူတိုင္းျဖစ္ေနက် ဆိုေတာ့ ဒီလကၡဏာေတြက ကင္ဆာ ျဖစ္ဖို႔ ေရာဂါလကၡဏာဆိုတာကို လူတိုင္းသိပ္မသိၾကဘူး။

 အေရးႀကီးဆံုး အခ်က္က ဘာေၾကာင့္ပဲအသံ၀င္၀င္ ႏွစ္ပတ္သံုးပတ္ထက္ ပိုၾကာရင္ ကင္ဆာဟုတ္မဟုတ္
စစ္ေဆးသင့္ တယ္" ဟု ေဒါက္တာ၀င္း ထိုက္ၾကည္က ေျပာသည္။ အသံအိုးကင္ဆာ ျဖစ္ၿပီဆိုပါက အသံ၀င္သည့္ ရက္ၾကာသည္ႏွင့္အမွ် ကင္ဆာလံုးကႀကီးႀကီးလာၿပီး အသက္႐ွဴသည့္အခါ အသက္႐ွဴက်ပ္လာေၾကာင္း၊ ေနာက္ပိုင္းတြင္ အသက္႐ွဴသည့္အခါ ႐ွဴး..႐ွဴး ဆိုသည့္အသံမ်ား ျမည္လာသည္။

ယင္းသို႔ျဖစ္ေပၚလာပါက အသက္႐ွဴရန္အတြက္ လည္ပင္းတြင္ အေပါက္ေဖာက္ရေၾကာင္း သိရသည္။ အျဖစ္အမ်ားဆံုးေရာဂါမ်ားတြင္ အဆုတ္ကင္ဆာသည္ နံပါတ္(၁)ေနရာတြင္ရွိၿပီး နံပါတ္(၃)ေနရာတြင္ရွိသည့္ အစာအိမ္ကင္ဆာသည္ ေဆးလိပ္ေၾကာင့္ျဖစ္သည့္ေရာဂါျဖစ္သည္။ Ref:Myanmartimenews

Tuesday, July 23, 2019

( ႏွာေခါငး္အေျမွးပါးေရာင္ျခင္း)Allergic Rhinitis

Allergic rhinitis ဆိုတာ ႏွာေခါင္းအတြင္းသား
 အေျမႇးပါးေလးေတြ aရာင္ရမ္းတာကို rhinitis လို႕ေခၚပါတယ္။ မိမိနဲ႕ဓာတ္မတည့္တဲ့ပစၥည္းတခုခုကို႐ႈ႐ိႈက္မိလို႕ ျဖစ္လာတဲ့ ႏွာေခါင္းအတြင္းသားေရာင္ရမ္းမႈကို 
Allergic rhinitis လို႕ေခၚပါတယ္။ 

allergens လို႕ေခၚတဲ့ မိမိနဲ႕ဓာတ္မတည့္တဲ့ ပစၥည္းတခုခုကိုခႏၶာကိုယ္ကအလြန္အကြၽံတံု႕ျပန္တဲ့အတြက္ ဒီအေျခအေန ျဖစ္ေပၚလာရတာပါ။ Allergic rhinitis အမ်ိဳးအစားႏွစ္မ်ိဳးရွိပါတယ္။ ႏွစ္တစ္ႏွစ္ရဲ့အခ်ိန္တခုခုမွာ သတ္သတ္မွတ္မွတ္ ျဖစ္ေလ့ရွိတဲ့ seasonal allergic rhinitis နဲ႕တစ္ႏွစ္လုံးေတာက္ေလွ်ာက္ျဖစ္ေနတဲ့ perennial allergic rhinitis တို႕ပဲ ျဖစ္ၾကပါတယ္။ Allergic rhinitis ဟာဘယ္ေလာက္ထိအျဖစ္မ်ားသလဲ။ 
ဒီေရာဂါဟာ အနည္းငယ္အျဖစ္မ်ားျပီး အသက္အရြယ္မေရြးျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ 

မွတ္တမ္းေတြအရ ကမ႓ာ႔လူဦးေရရဲ႕ ဆယ္ရာခိုင္ႏွုန္းကေန သံုးဆယ္ရာခိုင္ႏွုန္းေလာက္ဟာ ဒီေဝဒနာကို ခံစားေနရတယ္လို႕ဆိုပါတယ္။ သူတို႕ထဲက အမ်ားစုဟာ ပန္းဝတ္မႈန္ေတြနဲ႕ဓာတ္မတည့္တာပါတဲ့။ 
လကၡဏာမ်ား Allergic rhinitis ရဲ႕ေရာဂါလကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ။ 

Allergic rhinitis ရဲ႕အျဖစ္အမ်ားဆံုးေရာဂါ
လကၡဏာေတြကေတာ့ – 
• ႏွာေခ်ျခင္း • ႏွာရည္ယိုျခင္း • ႏွာေခါင္း၊မ်က္စိ၊လည္ေခ်ာင္း၊အေရျပား
ဒါမွမဟုတ္
ဘယ္ေနရာမဆိုယားယံျခင္း • ေခ်ာင္းဆိုးျခင္း • ႏွာပိတ္ျခင္း 
လည္ေခ်ာင္းနာျခင္း၊ရွတတျဖစ္ျခင္း • မ်က္ရည္ပူေတြထြက္ျခင္း  
မ်က္ကြင္းညိဳျခင္း • ေခါင္းခဏခဏကိုက္ျခင္း • အေရျပားအလြန္အမင္းေျခာက္ေသြ႕၊ယားယံ၊အရည္ၾကည္ဖုထျခင္းအစရွိတဲ့ႏွင္းခူပံုစံလကၡဏာမ်ားထြက္ျခင္း။ • အင္ျပင္ေတြထြက္ျခင္း • အရမ္းႏုံးခ်ိေနတာ • ေခါင္းကိုက္ျခင္း။

 အထက္မွာေဖာ္ျပထားတဲ့အထဲမွာမပါ၀င္တဲ့အျခားေသာ
လကၡဏာေတြလည္းရွိႏုိင္ပါေသးတယ္။
တကယ္လို႔ကိုယ့္ဆီမွာေရာဂါလကၡဏာတစ္ခုခုမ်ား
ရွိေနမလားဆိုျပီးစိုးရိမ္ေနမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ေဆြးေႏြးတုိင္ပင္သင့္ပါတယ္။ 

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ျပသသင့္ပါသလဲ။ 
• ေရာဂါလကၡဏာေတြ ျပင္းထန္လာရင္။ 
• အရင္ကသုံးေနက်ေဆးေတြမတိုးေတာ့ရင္။ 
• ဘာေဆးသုံးသုံးမသက္သာရင္ 
ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားျပသင့္ပါတယ္။

 အေၾကာင္းရင္းမ်ား ဘာေတြကAllergic rhinitis ျဖစ္ပြားေစသလဲ။ allergen လို႕ေခၚတဲ့ ဓာတ္မတည့္ေစတဲ့ 
ပစၥည္းတမ်ိဳးမ်ိဳးကို ႐ႈသြင္းလိုက္တဲ့အခါ သင့္ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ ခုခံအားစနစ္ကတံု႕ျပန္တဲ့အေနနဲ႕ histamine လို႕ေခၚတဲ့ ပစၥည္းတမ်ိဳးကို ထုတ္ေပးလိုက္ပါတယ္(histamine ဆိုတာ အႏၲရာယ္ရွိေစတဲ့ ျပင္ပအရာဝတၱဳေတြရဲ႕ ရန္ကေနခႏၶာ
ကိုယ္ကို ကာကြယ္ေပးတဲ့ပစၥည္းတခုပါ)။

ဒီhistamineေၾကာင့္ပဲ လကၡဏာေတြေပၚေပါက္လာကာ 
allergic rhinitis ဆိုျပီး ျဖစ္လာပါတယ္။ လူအမ်ားစုနဲ႕ဓာတ္မတည့္တာ ျဖစ္ေလ့ရွိတဲ့ 
allergens ေတြကေတာ့ • ပန္းဝတ္မႈန္ • ျမက္ • ဖံုမႈန္႕ 
• အစားအေသာက္မွာတက္တဲ့မိႈ • တိရစၦာန္အညစ္အေၾကး 
• ေဆးလိပ္ေငြ႕ • ေရေမႊးနံ႕စသျဖင့္ ျဖစ္ပါတယ္။

 ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား ဘယ္အရာေတြက Allergic rhinitis ျဖစ္ပြားႏုိင္ေခ်ကို ျမင့္ေစပါသလဲ။ Allergic rhinitis ျဖစ္ပြားႏုိင္ေခ်ကိုျမင့္ေစတဲ့ အေၾကာင္းရင္းေတြ အမ်ားၾကီးရွိပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္- 
• ဓာတုပစၥည္း • ရာသီဥတုေအးျခင္း • စိုထိုင္းဆမ်ားျခင္း • ေလတိုက္ျခင္း • ေလထုညစ္ညမ္းျခင္း • ဆံပင္ျဖန္းေဆး • အေမႊးနံ႕သာ • သစ္သားမီး႐ိႈ႕တဲ့အနံ႕ • အခိုးအေငြ႕ ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ကုသျခင္း ယခုေဖာ္ျပထားသည့္ အခ်က္အလက္မ်ားမွာ ေဆးပညာဆုိင္ရာကၽြမ္းက်င္သူ၏ အၾကံေပးခ်က္မ်ားေနရာတြင္အစားထိုးရန္ မသင့္ေတာ္ပါ။

 ဆက္လက္သိရွိလိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားအတြက္ သင့္ရဲ႕ဆရာ၀န္နဲ႕အျမဲတိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။ 
Allergic rhinitis ဟုတ္မဟုတ္ကို ဘယ္လိုအေျဖရွာအတည္ျပဳသလဲ။
 ႏွစ္တစ္ႏွစ္ရဲ႕အခ်ိန္တစ္ခုခုမွာ သတ္သတ္မွတ္မွတ္
 ျဖစ္ေလ့ရွိတဲ့ seasonal allergic rhinitis လား ဒါမွမဟုတ္ တစ္ႏွစ္လုံးေတာက္ေလွ်ာက္ျဖစ္ေနတဲ့ 
perennial allergic rhinitis လားဆိုတာကို ခြဲျခားသိရွိႏိုင္ဖို႕အတြက္ သင့္ဆရာဝန္အေနနဲ႕ေရာဂါ လကၡဏာေတြကို ေမးျမန္းပါလိမ့္မယ္။

 ေမးခြန္းေတြေမးျပီးတဲ့အခါ ဓာတ္မတည့္တဲ့ အေျခအေနကို သိရွိႏိုင္ေစဖို႕ သင့္အေရျပားအေပၚယံလႊာကို ဓာတ္မတည့္ျဖစ္ေစတတ္တဲ့ ပစၥည္းအခ်ိဳ႕ ထိုးသြင္းျပီး အေရျပားစစ္ေဆးမႈကို ျပဳလုပ္ပါလိမ့္မယ္။ 
သင့္အေရျပားမွာ အနီေရာင္ဖုေလးေတြေပၚလာမယ္ဆိုရင္ သင့္ဆရာဝန္ေတြအေနနဲ႕ allergic rhinitis ျဖစ္ေစတဲ့အေၾကာင္းရင္းကို သိရွိႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

 တကယ္လို႕အေရျပားကိုစစ္ေဆးဖို႕အေျခအေနမေပးဖူးဆိုရင္ သင့္ဆရာဝန္အေနနဲ႕radioallergosorbent test (RAST) လို႕ေခၚတဲ့ေသြးစစ္ေဆးမႈကို ျပဳလုပ္ခိုင္းပါလိမ့္မယ္။ ဓာတ္မတည့္ေစတဲ့ပစၥည္း allergens ေတြကို တံု႕ျပန္တဲ့အေနနဲ႕ေသြးထဲမွာထြက္ရွိလာတဲ့ ပဋိဇီဝပစၥည္းimmunoglobin E antibodies ေတြရဲ႕ ပမာဏကိုတိုင္းတာျခင္းအားျဖင့္ ဓာတ္မတည့္ေစတဲ့ ပစၥည္းေတြရဲ့အေနအထားကိုသိရွိႏိုင္ပါတယ္။ 
Allergic rhinitis ကို ဘယ္လိုကုသလဲ။ 
allergic rhinitis ရဲ႕ ေရာဂါလကၡဏာေတြကို သက္သာေစဖို႕အတြက္ ေအာက္ပါ
ကုသမႈနည္းလမ္းေတြကို အသုံးျပဳႏိုင္ပါတယ္။ 

• Antihistamines။ ဒီေရာဂါအတြက္ 
အသံုးအမ်ားဆုံးေဆးျဖစ္ျပီး histamines ေတြထြက္ရွိ
မလာေအာင္ တားဆီးေပးပါတယ္။ ေသာက္ေဆး 
ဒါမွမဟုတ္ ႏွာေခါင္းျဖန္းေဆးအေနနဲ႕သံုးစြဲႏိုင္ပါတယ္။ 

တခ်ိဳ႕histamines အမ်ိဳးအစားေတြက 
အိပ္ငိုက္ေစတတ္တာကို သိထားရပါမယ္။ 
• Decongestants။ ႏွာေခါင္းပိတ္တာကို သက္သာေစတဲ့ေဆးေတြပဲ ျဖစ္ျပီးသူတို႕ကို
သံုးရက္ထက္ပိုျပီး မသံုးစြဲရပါဘူး။ 
• စတီးရြိဳက္ ႏွာေခါင္းျဖန္းေဆး။ 

သူတို႕ဟာလည္း allergic rhinitis ကိုထိေရာက္စြာကုသႏိုင္တဲ့ေဆးေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ သင့္အေနနဲ႕တျခားသုံးစြဲေနတဲ့ေဆးေတြရွိတယ္ဆိုရင္ဒီေရာဂါ
အတြက္ေဆးအသံုးမျပဳခင္ဆရာဝန္ကိုၾကိဳတင္အသိေပးရမွာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ကိုယ္ခံအားကုထံုး။ တကယ္လို႕
သင့္အေျခအေနက အနည္းငယ္ ဆိုးရြားတယ္ဆိုရင္သင့္ဆရာ၀န္က 
ဒီကုထံုးကို အၾကံေပးပါလိမ့္မယ္။ 

ဒီကုသမႈနည္းလမ္းမွာဆိုရင္ ဓာတ္မတည့္ေစတဲ့ပစၥည္း (allergens) ေတြကို သင့္ေရာဂါလကၡဏာေတြ သက္သာလာတဲ့အထိ ပံုမွန္နည္းနည္းစီထိုးသြင္းသြားျပီး ဓာတ္မတည့္မႈကို ေလ်ာ႔နည္းလာေအာင္ ကိုယ္ခံအားေမြးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ လွ်ာေအာက္ေဆးငံုျခင္း 
(Sublingual immunotherapy (SLIT)။ 

ဒါဟာ အထက္မွာေျပာခဲ့တဲ့နည္းလမ္းနဲ႕
သေဘာသဘာဝခ်င္းတူေပမယ့္ လွ်ာေအာက္ငံုရထားရမယ့္ပံုစံျဖစ္ပါတယ္။ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးအေနနဲ႕ပါးစပ္ထဲမွာ ယားယံတာ 
ဒါမွမဟုတ္ နားရြက္နဲ႕လည္ေခ်ာင္းယားယံတာမ်ိဳး၊ နီရဲေရာင္ရမ္းတာမ်ိဳးေတြ ျဖစ္လာႏိုင္ပါတယ္။ 
(Dr. Thiha Phyo Myint)

လူေတြ ေျပာေျပာေနတဲ. Allergy ဆိုတာဘာလဲ

 Allergy ဆိုတာ ဓာတ္မတည္႕မႈ ပံုစံ တစ္မ်ိဳးျဖစ္ၿပီး ခႏၶာကိုယ္ရဲ႔ ခုခံအားစနစ္ (Immune System) ရဲ႔ ခ်ိဳ႔ယြင္းမႈတစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ ဓာတ္မတည္႕ မႈေတြဟာ အထူးသျဖင္႕ ပတ္ဝန္းက်င္က အႏၲရာယ္ မရွိတဲ႕ ဓာတ္မတည္႕မႈျဖစ္ေစတဲ႕အရာေတြ နဲ့ ထိေတြ႔မႈေၾကာင္႕ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီျဖစ္စဥ္ဟာ အလြန္ကိုပဲ လ်င္ျမန္ၿပီးႀကိဳတင္လည္း ခန့္မွန္းလို့ရပါတယ္။ 

Allergy ဟာ Hypersensitivity လို့ေခၚတဲ႕ ဓာတ္ မတည္႕မႈျဖစ္စဥ္ေတြထဲက နံပါတ္တစ္ Type I ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီျဖစ္စဥ္ဟာ mast cells နဲ့ basophils လို့ေခၚတဲ႕ အခ်ိဳ႔ေသာ ေသြးျဖဴဥဆဲလ္ေတြကို IgE လို့ေခၚတဲ႕ Antibody တစ္မ်ိဳးကေနၿပီး အလြန္ အမင္း လံႈ႔ေဆာ္ေပးမႈေၾကာင္႕ အက်ိဳးဆက္ အေနနဲ့ လြန္စြာေရာင္ရမ္းျခင္း (Inflammatory Response) ျဖစ္ေပၚလာျခင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ 

အျဖစ္မ်ားတဲ႕ ဓာတ္မတည္႕ မႈျဖစ္စဥ္ေတြကေတာ႕ ႏွင္းခူနာ၊ ဝတ္မံႈေတြ ေၾကာင္႕ျဖစ္တဲ႕ hay fever,ပန္းနာရင္ၾကပ္ ေရာဂါ၊ အစားအစာဓာတ္မတည္႕မႈမ်ားနဲ့ အခ်ိဳ႔ေသာ အင္းဆက္ပိုးမႊား ကိုက္ခဲခံရမႈ ေၾကာင္႕ ျဖစ္ေပၚလာတဲ႕ reaction မ်ားပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ Hay Fever လို့ေခၚတဲ႕ သိပ္မျပင္း ထန္တဲ႕ ဓာတ္မတည္႕မႈမ်ိဳးကေတာ႕ လူထု ထဲမွာ အျဖစ္မ်ားၿပီး မ်က္စိနာျခင္း၊ ယားယံျခင္းနဲ့ ႏွာရည္ယိုျခင္း စတဲ႕ လကၡဏာေတြျဖစ္ေလ႕ရွိပါတယ္။ 

Allergy ေတြဟာ ပန္းနာရင္က်ပ္ေရာ၈ါမွာ လည္း အဓိကအစိတ္အပိုင္းကေန ပါဝင္ ပါတယ္။ အခ်ိဳ႔ေသာလူေတြမွာေတာ႕ ပတ္ ဝန္းက်င္ (သို့မဟုတ္) အစားအေသာက္ မွာပါတဲ႕ ဓာတ္မတည္႕တဲ႕ အရာေတြေၾကာင္႕ အလြန္ျပင္းထန္တဲ႕ ဓာတ္မတည္႕ျခင္းမ်ိဳး ျဖစ္ေစႏိုင္ၿပီး အသက္အႏၲရာယ္ကို ထိ ခိုက္ေစႏိုင္တဲ႕ Anaphylactic reaction ေတြျဖစ္ေပၚႏိုင္ပါတယ္။ ဓာတ္မတည္႕ျခင္းအေျခအေနကို သိ ရွိႏိုင္ဖို့ ယခုအခ်ိန္မွာ စမ္းသပ္ႏိုင္မႈ (Test) ေတြအမ်ားႀကီးေပၚေပါက္ေနၿပီျဖစ္ ပါတယ္။ 

အဲဒီအထဲမွာမွ အေရျပားကို ဓာတ္မတည္႕မႈျဖစ္ေစတဲ႕အရာတစ္ခုခုကို ထိေတြ႔ေစၿပီး ေသြးထဲမွာပါရွိတဲ႕ ဓာတ္ မတည္႕ျခင္းနဲ့ သက္ဆိုင္တဲ႕ 
(Allergen-Specific IgE) အဆင္႕ကို တိုင္းတာျခင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ 
Allergy ကို ကုသမႈေတြက ေတာ႕ ဓာတ္မတည္႕မႈကိုျဖစ္ေပၚေစတဲ႕ အရာေတြကို ေရွာင္ရွားျခင္း၊ Antihistamines ၊ Steroid နဲ့ အျခားေဆးေတြကို သံုးစြဲျခင္း၊Allergen ေတြနဲ့ ထိေတြ႔တဲ႕အခါ ဓာတ္မတည္႕မႈျဖစ္စဥ္ကို နည္းပါးေအာင္ ျပဳလုပ္ျခင္း (Desensitize) နဲ့ Immunotherapy ေပးျခင္း စသည္
တို့ပဲျဖစ္ပါ တယ္။ Allergy ရဲ႔ လကၡဏာေတြက ဘာ ေတြလဲ။

 ဓာတ္မတည္႕မႈကိုျဖစ္ေစတဲ႕အရာေတြ ကေတာ႕ ဖုန္မႈန့္၊ ပန္းဝတ္မံႈစသျဖင္႕ အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိၿပီး အဲဒါေတြကိုေတာ႕ Airborne particles ေတြလို့ေခၚပါတယ္။ အဲဒီ လိုအခါမွာေတာ႕ ေလနဲ့ ထိေတြ႔တာနဲ့တင္ ဓာတ္မတည္႕မႈေတြျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။ 
(ဥပမာ- မ်က္စိ၊ ႏွာေခါင္းႏွင္႕ အဆုတ္ စသည္) 

ဓာတ္မတည္႕မႈေၾကာင္႕ျဖစ္တဲ႕ ႏွာမႊန္ျခင္း (Allergic Rhinitis) ကို hay fever လို့အသိမ်ားၿပီး ႏွာေခါင္းအတြင္း မအီမသာျဖစ္ျခင္း၊ ႏွာေခ်ျခင္း၊ ယားယံ ျခင္းနဲ့ မ်က္လံုးနီရဲျခင္းတို့ကို ျဖစ္ေစႏိုင္ ပါတယ္။ ႐ွဴသြင္းလိုက္တဲ႕ ဓာတ္မတဲ႕ေစတဲ႕ အရာေတြေၾကာင္႕ ေလျြပန္ေပါက္ေတြ က်ဥ္းေျမာင္းၿပီး အသက္႐ွဴက်ပ္တဲ႕ လကၡဏာေတြကို ခံစားရႏိုင္ပါတယ္။ 

အဲဒီ အခ်ိန္မွာ အဆုတ္ထဲမွာ Mucus (အခြ်ဲ ရည္)ေတြ ထုတ္လုပ္မႈကို မ်ားေစၿပီး ေမာပန္းျခင္း၊ အသက္႐ွဴမဝျခင္း၊ ေခ်ာင္း ဆိုးျခင္းနဲ့ အသက္႐ွဴစဥ္ တရႊီရႊီျမည္ျခင္း တို့ကို ခံစားရႏိုင္ပါတယ္။ အစားအေသာက္ေတြ၊ အင္းဆက္ပိုး မႊားကိုက္ခဲ ခံရမႈေၾကာင္႕ျဖစ္တဲ႕ ဓာတ္ မတည္႕ျခင္းမ်ိဳးကိုေတာ႕ Aspirin (သို့ မဟုတ္) Penicillin ကဲ႕သို့ ပဋိဇီဝပိုးသတ္ ေဆးေတြနဲ့ ကုသႏိုင္ပါတယ္။ အစား အေသာက္ေၾကာင္႕ ဓာတ္မတည္႕ျခင္းမ်ိဳး မွာ ဗိုက္ေအာင္႕ဗိုက္နာျခင္း၊ ဗိုက္ေဖာျခင္း၊ အန္ျခင္း၊ ဝမ္းသြားျခင္း၊ အေရျပားယားယံ ျခင္းနဲ့ အေရျပားေရာင္ရမ္းျခင္းမ်ိဳးျဖစ္ေစ ႏိုင္ပါတယ္။ အစားအေသာက္ေၾကာင္႕ ဓာတ္မတည္႕ျခင္းမ်ိဳးမွာ အသက္႐ွဴလမ္း ေၾကာင္းဆိုင္ရာ (ဥပမာ-ရင္က်ပ္ျခင္းနဲ့ ႏွာမႊန္ျခင္း)မ်ိဳးျဖစ္ျခင္းဟာ ရွားပါးပါတယ္။ 

အင္းဆက္ပိုးမႊားကိုက္ခဲခံရျခင္း၊ ပိုး သတ္ေဆးမ်ားနဲ့ အခ်ိဳ႔ေသာေဆးမ်ား ေၾကာင္႕ စနစ္အလိုက္ ဓာတ္မတည္႕ျခင္း မ်ိဳး (Systemic allergic response) မ်ား ျဖစ္ေစႏိုင္ၿပီး ဒါကို Anaphylaxis လို့ ေခၚပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္ရွိအတြင္းအဂၤါမ်ား ထိခိုက္ခံရႏိုင္ၿပီး အစာအိမ္ႏွင္႕ အူလမ္း ေၾကာင္း၊ အသက္႐ွဴလမ္းေၾကာင္း၊ ေသြး လည္ပတ္မႈလမ္းေၾကာင္းတို့ 
ပါဝင္ပါ တယ္။ ျပင္းထန္မႈႏႈန္းအေပၚ မူတည္ၿပီး အေရျပားေရာင္ရမ္းျခင္း၊ ေလျြပန္က်ဥ္း ေျမာင္းျခင္း၊ ေျခလက္ေရာင္ျခင္း၊ ေသြး ေပါင္ခ်ိန္က်ျခင္း၊ သတိလစ္ေမ႕ေျမာျခင္း နဲ့ ေနာက္ဆံုး အသက္ဆံုး႐ံႈးသည္အထိ ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။ ဒီလိုဓာတ္မတည္႕မႈ မ်ိဳးကေတာ႕ ႐ုတ္တရက္ ခ်က္ခ်င္းျဖစ္ ေပၚေစႏိုင္သလို အခ်ိန္ၾကာၿပီးေတာ႕မွ လည္း ျဖစ္ေပၚႏိုင္ပါတယ္။ တစ္ခါတစ္ရံ ဓာတ္မတည္႕မႈေၾကာင္႕ျဖစ္တဲ႕ ျပင္းထန္တဲ႕ allergic response ေတြဟာ epinephrine ေပးဖို့လိုအပ္ပါတယ္။ ရာဘာေစးကဲ႕ သို့ ဓာတ္မတည္႕မႈျဖစ္ေစတဲ႕အရာနဲ့ အေရ ျပားကို 
ထိေတြ႔မိရင္ေတာ႕ ျဖစ္ေပၚတတ္ တဲ႕ ဓာတ္မတည္႕ျခင္းမ်ိဳးမွာ အေရျပား ေရာင္ရမ္းျခင္းနဲ့ ႏွင္းခူနာေတြျဖစ္ေစႏိုင္ ပါတယ္။ 
 အေရျပားေရာင္ရမ္းျခင္းမ်ိဳးမွာ အနီကြက္ထြက္ျခင္း၊ ေရာင္ရမ္းျခင္း စသျဖင္႕ ျဖစ္ေစႏိုင္ၿပီး Wheal and flare reaction လို့လည္း အသိမ်ားပါတယ္။ 

Allergy ျဖစ္ေစတဲ႕အေၾကာင္း အရင္းေတြက ဘာေတြလဲ။ ဓာတ္မတည္႕ျခင္း ျဖစ္ေစတဲ႕ အေၾကာင္းအရင္းကို ေခါင္းစဥ္ခြဲၾကည္႕မယ္ ဆိုရင္ Host နဲ့ Environmental factors ဆိုၿပီးခြဲျခားႏိုင္ပါတယ္။ Host Factor ထဲမွာဆိုရင္ မ်ိဳး႐ိုးဗီဇ၊ လိင္အမ်ိဳးအစား၊ လူမ်ိဳးနဲ့အသက္အရြယ္စသျဖင္႕ ပါရွိပါ တယ္။
 ဒါေပမယ္႕လည္း မ်ိဳး႐ိုးဗီဇ (Genetic Factors) တစ္ခုတည္းနဲ့ ေျဖရွင္းလို့ မရႏိုင္တဲ႕ ဓာတ္မတည္႕ျခင္းမ်ိဳးေတြဟာ မ်ားျပားလို့လာပါတယ္။ အဓိကပတ္ဝန္ က်င္ဆိုင္ရာ အျဖစ္မ်ားေစတဲ႕အေၾကာင္း အရင္းေလးခုကေတာ႕- - 

ငယ္ရြယ္စဥ္မွာ ပိုးမႊားေၾကာင္႕ ျဖစ္တဲ႕ေရာဂါေတြ 
(Infectious diseases)ေတြ ထိေတြ႔ခံရျခင္း - ပတ္ဝန္းက်င္ညစ္ညမ္းမႈမ်ား - ဓာတ္မတည္႕ေစေသာအရာ (Allergen Levels) - အစားအေသာက္ပံုစံ ေျပာင္းလဲ ျခင္း စသည္တို့ပဲျဖစ္ပါတယ္။ 

FoodAllergensမ်ား -ေျမပဲ - Pecan ဟုေခၚေသာ 
ပန္းညိဳေရာင္ အခြံရွိေသာ စားရသည္႕သစ္ေစ႕ -
 Pistachio ဟုေခၚေသာ အစိမ္း ေရာင္စိမ္႕ေသာ 
အခြံမာသီးတစ္မ်ိဳး - သစ္ၾကားသီး - ႏွမ္း - ဘိန္းပန္း စသည္တို့ျဖစ္ပါတယ္။

 ၾကက္ဥ၊ ဘဲဥ စသည္တို့မွ ဓာတ္ မတည္႕ျခင္းေတြကေတာ႕ ကေလးငယ္မ်ား အသက္ ငါးႏွစ္အရြယ္မွာ အေယာက္ 
ငါးဆယ္မွာ တစ္ေယာက္ေတြ႔ရေလ႕ရွိပါ တယ္။ 

အဓိက ဓာတ္မတည္႕ျခင္းျဖစ္ေစ တာကေတာ႕ ၾကက္ဥ၊ ဘဲဥမွ အႏွစ္မ်ား မဟုတ္ဘဲ အျဖဴေရာင္ ပ႐ိုတိန္းအလႊာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ႏြားႏို့၊ ဆိတ္ႏို့ႏွင္႕ သိုးမွရ ေသာ ႏို့၊ ဒိန္ခဲ စသည္တို့ကလည္း 
Food allergens မ်ားပဲျဖစ္ပါတယ္။ 

အျခား အစားအေသာက္မွ ဓာတ္မတည္႕မႈျဖစ္ေစ တဲ႕ အရာေတြကေတာ႕ ပဲပိစပ္၊ ၈်ံဳေစ႕၊ ငါး၊ shellfish ငါး 
(အခြံမာရွိ၍ စား ေကာင္းေသာငါး)၊ သစ္သီးသစ္ရြက္မ်ားနဲ့ အျခားသဘာဝမဟုတ္တဲ႕အေရာင္အနံ့ အရသာနဲ့ ျပဳလုပ္ထားတဲ႕ စားေသာက္ ဖြယ္ရာေတြပဲျဖစ္ပါတယ္။ 
Non-Food Protein allergen မ်ား - ၾကက္ေပါင္ေစး၊ 
ရာဘာေစး - ကီဝီသီး - ေထာပတ္သီး - သစ္အယ္သီး - ငွက္ေပ်ာသီး စသည္တို့ျဖစ္ပါ တယ္။

အိပ္ေပ်ာ္ေနစဥ္ ျဖစ္တတ္ေသာ ေရာဂါ

 လူသား အားလံုးဟာ မိမိတို႔ သက္တမ္းရဲ႕ သံုးပံု တစ္ပံုကို အိပ္စက္ျခင္း နဲ႔ ကုန္ဆံုး ေနပါတယ္။ 
ပ်မ္းမွ် လူ႔သက္တမ္း ၈၃ ႏွစ္ ရွိတယ္ ဆိုပါစို႔။ 
၂၇ ႏွစ္တာ ကာလက အိပ္စက္ ေနၾကတာပါ။ 
မ်က္လံုး ႏွစ္ဖက္မွိတ္ အိပ္ေပ်ာ္သြားတာနဲ႔ ေလာကႀကီးကို 
ခဏ ေမ့သြားၾက ပါတယ္။ 

တခ်ဳိ႕ေတြ ဆိုရင္ အိပ္ေပ်ာ္ ေနခ်ိန္မွာ သြားႀကိတ္ျခင္းအိပ္ေနရင္း လမ္းထ ေလွ်ာက္ျခင္း ေဟာက္ျခင္း စတဲ့ ကိစၥရပ္ေတြကို သူတုိ႔ ကိုယ္တိုင္ေတာင္ မသိဘဲ ျဖစ္ေန တတ္ၾက ပါတယ္။

ဒီလို အိပ္ေနရင္း ျဖစ္တတ္တဲ့ ကိစၥတခ်ဳိ႕ ျဖစ္ရျခင္း အေၾကာင္းရင္း နဲ႔ သက္သာ ေစႏိုင္မယ့္ နည္းလမ္းေတြကို ရွာေဖြ ေဖာ္ျပ လိုက္ပါတယ္။ သြားႀကိတ္ျခင္း ေဆးပညာ အရ Bruxism လို႔ ေခၚကာ အေမရိကန္တို႔ ရဲ႕ သုေတသန ျပဳလုပ္ခ်က္ အရ လူတစ္ရာမွာ ရွစ္ေယာက္ေလာက္ က ညဘက္ အိပ္ရင္း သြားႀကိတ္ တတ္ၾကတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္ ျဖစ္ရသလဲ အိပ္ေနစဥ္ အသက္႐ွဴ မ၀ျခင္း၊ ေဟာက္ျခင္း ကဲ့သို႔ အိပ္စက္ျခင္း ဆိုင္ရာ ျပႆနာေတြ၊ စိတ္ဖိစီးမႈ၊ ပူပန္ေသာက ေရာက္မႈ ကဲ့သို႔ လူေနမႈဆိုင္ရာ အေၾကာင္းအရာေတြ နဲ႔ ေကာ္ဖီ၊ အရက္ အလြန္အကြၽံ ေသာက္မႈ တို႔ေၾကာင့္ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ 

အေရးႀကီးသလား အေရးႀကီးပါတယ္။ 
အိပ္ေနရင္း သြားႀကိတ္ျခင္းကို မကုသဘဲ ဒီအတိုင္း ထားပါက ၾကာလာတဲ့ အခါ သြား နဲ႔ သြားဖံုး၊ ေမး႐ိုးတို႔ကို ပ်က္စီး ေစႏိုင္ ပါတယ္။ သြားနဲ႔ျခင္း၊ သြားပဲ့ျခင္း၊ ေမး႐ိုး ၾကြက္သား နာက်င္ တင္းမာျခင္း၊ နားကိုက္ျခင္း၊ ေခါင္းကိုက္ျခင္း နဲ႔ ပါးအတြင္းဘက္ အသားေတြ ပဲ့ျခင္းေတာင္ ျဖစ္လာႏုိင္ ပါတယ္။ 

အိမ္ေထာင္ဖက္ ရွိပါကလည္း သင့္ သြားႀကိတ္သံေၾကာင့္ သူ႔မွာ အိပ္ရတာ အဆင္ေျပမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဘာလုပ္သင့္သလဲ သြားဆရာ၀န္ထံ ျပသ တိုင္ပင္ပါ။ သြားႀကိတ္ရျခင္း အေၾကာင္းရင္းကို ရွာေပး ႏိုုင္သလို သြားႀကိတ္ျခင္းကို သက္သာ ေပ်ာက္ကင္း ေစႏိုင္မယ့္ နည္းလမ္းေတြကိုလည္း 
အႀကံဉာဏ္ ေပးႏိုင္ ပါလိမ့္မယ္။ 

 ေျခသလံုး ၾကြက္သား ၾကြက္တက္ျခင္း 
ဘယ္အရြယ္မွာ မဆို ျဖစ္ႏိုင္ေပမယ့္ ညဘက္ ေျခသလံုး ၾကြက္သား တင္းမာ နာက်င္ျခင္းဟာ အသက္ ႀကီးလာတာ နဲ႔ အမွ် ပိုၿပီး ျဖစ္တတ္ ပါတယ္။ အားကစား လုပ္တဲ့ အခါ ျဖစ္တတ္တဲ့ ၾကြက္တက္ျခင္း ထက္ေတာင္ ပိုၿပီး အေတြ႕ရ မ်ားတာေၾကာင့္ အျဖစ္မ်ားဆံုး ၾကြက္တက္ျခင္း လို႔ ေတာင္ ေျပာလို႔ ရပါတယ္။ 

ဘာေၾကာင့္ျဖစ္ရသလဲ ဘယ္သူမွ ေသေသခ်ာခ်ာ တိတိပပ မေျပာႏိုင္ေသး ပါဘူး။ လွ်ဳိ႕၀ွက္ဆန္းၾကယ္ ျဖစ္ရပ္ တစ္ခုလို႔ သာ ေျပာရ မွာပါ။ ဒါေပမဲ့ ျဖစ္ႏိုင္ေျခ ရွိတဲ့ အေၾကာင္းအရာ တခ်ဳိ႕ေတာ့ ရွိပါတယ္။ အဲဒါေတြ ကေတာ့ ေရဓာတ္ ေျခာက္ခန္းျခင္း၊ ေန႔လယ္ဘက္မွာ ေလ့က်င့္ခန္း အျပင္းအထန္ လုပ္ျခင္း၊ ကယ္လ္စီယမ္၊ မဂၢနီဆီယမ္ဓာတ္ ခ်ဳိ႕တဲ့ျခင္း တို႔ပါပဲ။ အေရးႀကီးသလား အေရးေတာ့ သိပ္မႀကီးပါဘူး။ ေရာဂါ ႀကီးႀကီးမားမားရဲ႕ လကၡဏာရပ္ မဟုတ္တာ ေၾကာင့္ပါ။
 ဒါေပမဲ့ ေျခသလံုး ၾကြက္သား ၾကြက္တက္ရင္ေတာ့ အေတာ့္ကို နာက်င္ တင္းရင္းတဲ့ ဒဏ္ ခံစားရမွာပါ။ ဘာလုပ္သင့္သလဲ ဗီတာမင္ဘီ၊ မဂၢနီစီယမ္ နဲ႔ ကယ္လ္စီယမ္ ပါ၀င္တဲ့ အားေဆးေတြက ၾကြက္တက္ျခင္းကို အထိုက္အေလ်ာက္ သက္သာေစမွာပါ။ ၾကြက္တက္ေနစဥ္ ေျခေထာက္ကို အေပၚ ခဏ ေထာင္ထားျခင္း ကလည္း ေ၀ဒနာကို သက္သာ ေစႏိုင္ပါတယ္။ 

အိပ္ခါနီး ျပဳတ္က်သလို ျဖစ္ျခင္း  
အိပ္ေပ်ာ္ခါနီး ေျခေထာက္က ဆတ္ခနဲ တြန္႔ျခင္း နဲ႔ တစ္ခါတစ္ရံ ျပဳတ္က်သလို ျဖစ္ျခင္းမ်ဳိး ႀကံဳဖူး ၾကမွာပါ။ ေဆးပညာအရ ကေတာ့ Hypnagogic လို႔ ေခၚပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္ျဖစ္ရသလဲ ျဖစ္ႏိုင္ေျခ တစ္ခု ကေတာ့ ကြၽန္မတို႔ရဲ႕ ၾကြက္သားေတြဟာ အိပ္မေပ်ာ္မီ ေျပေလ်ာ ့သြားတာေၾကာင့္ ဦးေႏွာက္က ၾကြက္သား ေျပေလ်ာ့တာကို ျပဳတ္က်လို႔ ၾကြက္သား ေျပေလ်ာ့တယ္လို႔ အမွတ္ မွားၿပီး လက္နဲ႔ ေျခေထာက္ေတြကို ဆတ္ခနဲ မတ္လိုက္ဖို႔ အခ်က္ ေပးတာ ေၾကာင့္ပါ။ 

အေရးႀကီးသလား ဒါအေရးမႀကီးပါဘူး။ ပံုမွန္ ျဖစ္စဥ္ တစ္ခု ပါပဲ။ ဘာလုပ္သင့္သလဲ ကုသဖို႔ နည္းလမ္း မရွိေပမယ့္ တခ်ဳိ႕ အရာေတြက ပိုဆိုးေစ၊ ပိုျဖစ္ေစ ႏိုင္တာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ အဲဒါေတြ ေရွာင္ရင္ေတာ့ သက္သာမွာပါ။ အဲဒီ ေနရာေတြ ကေတာ့ ကဖင္းနဲ႔ တျခား လႈံ႔ေဆာ္တဲ့ အရာေတြကို အမ်ားအျပား သံုးေဆာင္ျခင္း၊ စိတ္ဖိစီးျခင္း၊ အလုပ္မ်ားျခင္း နဲ႔ ေလ့က်င့္ခန္း အျပင္းအထန္ ျပဳလုပ္ျခင္းတို႔ ပါပဲ။ 

အိပ္ေနရင္း လမ္းထ ေလွ်ာက္ျခင္း 
 ေဆးပညာအရ Somnambulism လို႔ ေခၚကာ အိပ္ေနစဥ္မွာ ကိုယ္ ကိုယ္တိုင္ေတာင္ မသိလိုက္ဘဲ လမ္းထ ေလွ်ာက္မိ ေနျခင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ကေလးေတြက လူႀကီးေတြထက္ ပိုၿပီး အျဖစ္မ်ား ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္ျဖစ္ရသလဲ မ်ဳိး႐ိုးလိုက္ၿပီး အျဖစ္မ်ား ပါတယ္။ မိဘတစ္ပါးမွာ အိပ္ေနရင္း လမ္းထ ေလွ်ာက္က်င့္ ရွိပါက ကေလးမွာ ျဖစ္ႏိုင္ေခ် ႏွစ္ဆ ရွိၿပီး မိဘႏွစ္ပါး စလံုးမွာ ရွိပါက ျဖစ္ႏိုင္ေျခ သံုးဆ ပိုတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ အိပ္ေရး မ၀ျခင္း၊ အိပ္ခါနီးမွာ စိတ္ကို အိပ္ခ်င္စိတ္ ေျပၿပီး လႈံ႔ေဆာ္ ေပးႏိုင္တဲ့ ေကာ္ဖီ ေသာက္ျခင္း၊ တီဗီ ၾကည့္ျခင္း ၊ အလုပ္ အေၾကာင္း စဥ္းစားျခင္း တို႔ကလည္း အိပ္ေနရင္း လမ္းထ ေလွ်ာက္က်င့္ ရွိသူကို လမ္းထ ေလွ်ာက္ႏိုင္ေျခ ပိုမ်ား ေစပါတယ္။ 

ညဘက္ အိပ္ခ်ိန္ရဲ႕ ေရွ႕ပိုင္း သံုးပံု တစ္ပံုမွာ လမ္းထ ေလွ်ာက္ေလ့ ရွိၾကပါတယ္။ အေရးႀကီးသလား ကိုယ့္ကို အႏၲရာယ္ ျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ အေျခအေနကို မေရာက္ေသး သေရြ႔ အေရးေတာ့ မႀကီးပါဘူး။ ညဘက္ သန္းေခါင္ႀကီးမွာ အိမ္ကေန ထြက္ၿပီး အိမ္ အျပင္ဘက္ လမ္းမေပၚပါ ေရာက္ေန ရင္ေတာ့ သတိထားဖို႔ လိုေနပါၿပီ။ စိုးရိမ္ပါက ေဆးခန္း သြားျပေပးပါ။ ဘာလုပ္သင့္သလဲ ညဘက္ အိပ္ရာက ထကာ လမ္းေလွ်ာက္ က်င့္ရွိသူ အေန နဲ႔ အက်င့္ ေပ်ာက္ေအာင္ သတိထား အိပ္ေပးဖို႔ လိုပါတယ္။

 စိတ္ဖိစီးမႈ ေလွ်ာ့ခ်ျခင္း၊ အိပ္ေရး၀ေအာင္ အိပ္ျခင္း၊ အိပ္ခ်ိန္ မတိုင္မီ လႈံ႔ေဆာ္မႈမ်ား နည္းေအာင္ သတိထားျခင္း (ဥပမာ -ေကာ္ဖီနဲ႔ အရက္ မေသာက္ျခင္း၊TV ကြန္ပ်ဴတာမသံုးျခင္း၊ အိပ္ခါနီး ရန္မျဖစ္ျခင္း) တို႔ကို ျပဳလုပ္ ေပးသင့္ ပါတယ္။ 
အိပ္ေနရင္း လမ္းထ ေလွ်ာက္ေနသူကို လမ္းထ ေလွ်ာက္ေနစဥ္ ႏိႈးလိုက္ပါက ႏွလံုး တိုက္ခိုက္ ခံရႏိုင္တယ္ ဆိုတာေတာ့ မမွန္ပါဘူး။ တစ္ေယာက္ေယာက္က အိပ္ေနရင္း လမ္းထ ေလွ်ာက္တာနဲ႔ ႀကံဳပါက အိပ္ရာထဲ ျပန္ေရာက္ေအာင္ ညင္ညင္သာသာ နဲ႔ ၫႊန္ျပတာ အေကာင္းဆံုး နည္းလမ္းပါ။ 
သူတို႔ အႏၲရာယ္ နဲ႔ ႀကံဳေနရင္ ေတာ့ ႏိႈးသာ ႏႈိးလိုက္ပါ။ 

အိပ္ေနရင္း ေဟာက္ျခင္း 
အမ်ဳိးသားေတြမွာ အမ်ဳိးသမီးေတြ ထက္ အျဖစ္မ်ား သလို 
အသက္ ႀကီးလာတာ နဲ႔ အမွ် ပို ေဟာက္လာတတ္ ပါတယ္။ ၀လာလို႔ ရွိရင္လည္း ပိုၿပီး ေဟာက္တတ္ ၾကပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္ျဖစ္ရသလဲ အသက္႐ွဴ လိုက္တဲ့ အခါ လည္ေခ်ာင္း ေနာက္ဘက္ရွိ တစ္သွ်ဴးစကို ျဖတ္ကာ တုန္ခါ ေစတာေၾကာင့္ အသံ ထြက္ေပၚလာျခင္း ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အသက္႐ွဴ လမ္းေၾကာင္း အနည္းငယ္ ပိတ္ေနတဲ့ လကၡဏာရပ္လည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

 အေရးႀကီးသလား အသံ အက်ယ္ႀကီး ေဟာက္ေနရင္ ေတာ့ အေရးႀကီး ပါတယ္။ အသံ က်ယ္က်ယ္နဲ႔ ခပ္စိတ္စိတ္ ေဟာက္ျခင္းက သင့္မွာ အသက္႐ွဴ လမ္းေၾကာင္း ပိတ္လို႔ အိပ္ေနစဥ္ အသက္႐ွဴ မ၀တဲ့ ေရာဂါ လကၡဏာပါ။ လည္ေခ်ာင္း ေနာက္ဘက္ရွိ တစ္သွ်ဴးေတြက တြဲက်ၿပီး အသက္႐ွဴ လမ္းေၾကာင္းကို ပိတ္ေန တာေၾကာင့္ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး အသံ က်ယ္က်ယ္ ေဟာက္သူေတြဟာ ေလျဖန္းေရာဂါ ျဖစ္ႏိုင္ေျခ မ်ားပါတယ္။ လည္ေခ်ာင္း ေသြးေၾကာေတြ ထဲက ကိုလက္စထေရာေတြ စုပံု ေနတတ္ တာေၾကာင့္ပါ။ 

ဘာလုပ္သင့္သလဲ အ၀လြန္သူေတြ ဟာ ေဟာက္ႏိုင္ေျခ ပို မ်ားပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲ ဆိုေတာ့ ၀လာတဲ့ အခါ လည္ေခ်ာင္း ေနာက္ဘက္မွာ အဆီေတြ ပိုမ်ား လာတာ ေၾကာင့္ပါ။ ဒါေၾကာင့္ ေဟာက္သံ ေပ်ာက္ခ်င္ရင္ ၀ိတ္ခ်ပါ။ အရက္ ေသာက္ျခင္းကလည္း ေဟာက္ေစႏိုင္ ပါတယ္။ အရက္ျဖတ္ပါ။ ေဟာက္လြန္းလို႔ အိပ္ေရး မ၀ဘူးလို႔ ထင္ရင္ ဒါမွမဟုတ္ ေန႔လယ္ ေန႔ခင္း ပင္ပန္း ႏုံးခ်ည့္ ေနရင္ ေဆးခန္း ျပသင့္ ေနပါၿပီ။ အိပ္ေနစဥ္ အသက္႐ွဴ မ၀တဲ့ ေရာဂါေၾကာင့္ ျဖစ္ႏိုင္လို႔ပါ။

အမ်ိဳးသမီးမ်ားအတြက္ ဆီးႏွင့္ က်န္းမာေရး

အမ်ိဳးသမီးေတြ၏ ဆီးအိမ္ သည္ အမ်ိဳးသားမ်ားထက္ ပိုေသး သည့္အတြက္ အမ်ိဳးသမီးေတြက အမ်ိဳးသားမ်ားထက္ ဆီးသြား သည့္ အႀကိမ္အေရအတြက္ ပိုမ်ား သည္။ 

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ျခင္းႏွင့္ မီးဖြားျခင္းကလည္း ဆီးယိုမက် ေအာင္ထိန္း ေပးသည့္ ျြကက္သား ကိုလည္း အားေပ်ာ့ေစႏိုင္သည္။ ဆီးက အမ်ိဳးသမီးအတြက္ က်န္း မာေရးျပတင္းေပါက္မဟုတ္ေသာ္ လည္း ေက်ာက္ကပ္မ်ား၊ ဆီး အိမ္ႏွင့္ ဆီးလမ္းေၾကာင္းႏွင့္ ပတ္ သက္သည့္ ျပႆနာကို ေစာေစာ သတိေပး သိရွိေစႏိုင္ပါသည္။ 

ဘယ္လိုဘယ္နည္း၊ဘာေၾကာင့္။။ 
ဆီးသြားျခင္းသည္ ခႏၶာ ကိုယ္၏ အေရးႀကီးသည့္ လုပ္ ေဆာင္ခ်က္ တစ္ခုပဲျဖစ္သည္။ ဆီး သြားျခင္းျဖင့္ ခႏၶာကိုယ္မွာ ပိုလွ်ံ ေနသည့္ ေရႏွင့္ အညစ္အေၾကး မ်ားကို စြန္႔လႊတ္ပစ္သည္။ အညစ္ အေၾကးမ်ားထဲတြင္ ယူရီးယား၊ ခရီတီနင္း (Creatinine) နဲ႔ ယူရစ္ အက္ဆစ္တို႔ပါသည္။ ယင္းပစၥည္း ေတြက ပမာဏမ်ားလာလွ်င္ ခႏၶာ ကိုယ္ကို အဆိပ္အေတာက္ျဖစ္ေစ သည္။ 

ခႏၶာကိုယ္ထဲ၌ ေသြးလည္ ပတ္စီးဆင္းသည့္အခါ ေက်ာက္ ကပ္မ်ားက ေသြးထဲမွ ေရႏွင့္ အညစ္အေၾကးကို စစ္ထုတ္ၿပီး ဆီးအိမ္သို႔ ပို႔ေပးသည္။ ဆီးအိမ္ က ဆီးႏွင့္ ျပည့္လာသည့္အခါ ကေတာ့ပံုအိတ္က တျဖည္းျဖည္း ေဖာင္းလာသည္။ ၈စင္တီမီတာ အရွည္မွ ၁၂စင္တီမီတာ၊ သို႔ မဟုတ္ ထိုထက္ပိုၿပီး ရွည္ထြက္ လာသည္။ က်န္းမာသည့္ဆီးအိမ္ က ဆီးႏွစ္ခြက္၊ (၂၅၀ ml) ကို ႏွစ္နာရီအထိ အသာေလးထိန္းထား ႏိုင္သည္။ 

သို႔ေပမယ့္ ဆီးအိမ္ထဲ တြင္ ၄၀ဝ မွ ၅၀၀ ml ရွိသြားၿပီ ဆိုလွ်င္ေတာ့ ဆီးအိမ္က ဦး ေႏွာက္ဆီ အေၾကာင္းၾကားေတာ့ သည္။ ယင္းအခါ ဆီးသြားခ်င္စိတ္ ျဖစ္လာရသည္။ ဆီးသြားသည့္အခါ ဦးေႏွာက္ က ဆီးအိမ္ျြကက္သားမ်ားကို ဆြဲ တင္ဖို႔ အခ်က္ျပသည္။ ယင္းနည္း ျဖင့္ ဆီးကိုညႇစ္ ထုတ္လိုက္သည္။ တစ္ခ်ိန္တည္းမွာ ႐ံႈ႕ျြကက္သား (spincter) ကေျဖေလ်ာ့ လိုက္သည့္ အတြက္ ဆီးကဆီးလမ္းေၾကာင္းထဲ မွ ထြက္က်လာရသည္။

 အႀကိမ္အေရအတြက္ တစ္ေန႔ ဆီး (၇)ႀကိမ္ ေလာက္သြားျခင္းက ပံုမွန္ပဲျဖစ္ သည္။ “၃ နာရီမွ ၄နာရီတစ္ ႀကိမ္ ဆီးသြားတာက ေကာင္းတဲ့ အက်င့္ဟု” စင္ကာပူႏိုင္ငံ ခ်န္ဂီ အေထြေထြေရာဂါကု ေဆး႐ံုႀကီး ဆီးေရာဂါဌာနမွ ေဒါက္တာ ဝင္ ဖိုးေခ်ာင္က ေျပာပါသည္။ ၂နာရီ အတြင္း တစ္ႀကိမ္ထက္မက ဆီး သြားခဲ့လွ်င္ ဆီးလမ္း ေၾကာင္းကူး စက္ေရာဂါ၊ ဆီးအိမ္တံု႔ျပန္မႈလြန္ ကဲျခင္း၊ သို႔မဟုတ္ ဆီးခ်ိဳေရာဂါ အတြက္အခ်က္ျပျဖစ္ႏိုင္ျခင္း ျဖစ္ သည္။ 

ဆီးအေရာင္ ေရာဂါကင္းသည့္ဆီးအေရာင္ မွာ အေရာင္မဲ့ျဖစ္သည္။ သို႔မဟုတ္ အဝါေရာင္ ေဖ်ာ့ေဖ်ာ့ျဖစ္သည္။ ဆီးေရာင္သိပ္ဝါလြန္းက သိပ္စိတ္ ပူစရာ မလိုေသာ္လည္း အေရာင္ ၾကည္လင္ၿပီး ဆီးအနံ႔ အသက္ ေပ်ာ့ဖို႔ ေရမ်ားမ်ားေသာက္ဖို႔ လို ပါသည္။ အဝါရင့္ရင့္ မည္းညစ္ ညစ္ဆီးက ေရဓာတ္ေလ်ာ့နည္း ေၾကာင္း ျပသည္။ လက္ဖက္ရည္ အေရာင္ဆီးက အသားဝါေၾကာင့္ ဆီးထဲသည္း ေျခရည္ ဝင္ေရာက္ေန ျခင္း ျဖစ္ႏိုင္သည္။ သို႔မဟုတ္ ေသြးပါတာလည္း ျဖစ္ႏိုင္သည္။ 

သို႔ေသာ္ အစားအစာ၊ ဗီတာမင္ မ်ားနဲ႔ ေဆးမ်ားကလည္း ဆီး အေရာင္ကို ေျပာင္းလဲေစႏိုင္သည္ ဆိုျခင္းကို သိထား သင့္သည္။ အနံ႕ အေရာင္နည္းတူ သင္စား လိုက္သည့္ အစားအစာႏွင့္အတူ ေဆးဝါးမ်ားကလည္း ဆီးရဲ႕အနံ႕ ေပၚ လႊမ္းမိုးမႈရွိသည္။ ကညႊတ္က ဆီးအနံ႕ကို သိသာထင္ရွားေစသည့္ အနံ႕ေဆာင္ေစတာ လူသိမ်ားပါ သည္။ ပံုမွန္က်န္းမာသည့္ ဆီး အနံ႔က အနံ႕မရွိပါ။ အနည္းငယ္ ျပင္းသည့္ ဆီးအနံ႕က ေရဓာတ္ နည္းပါးမႈကိုျပၿပီး အနံ႔ဆိုးကေတာ့ ဆီးလမ္းေၾကာင္း ကူးစက္ေရာဂါ က်ေရာက္ျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ႏိုင္ သည္။ ေသြး ဆီးထဲေသြးပါလွ်င္ ဆီးလမ္း ေၾကာင္း ကူးစက္ေရာဂါ၊ ဆီး ေက်ာက္တည္ေရာဂါ၊ ကင္ဆာ သို႔ မဟုတ္ ေက်ာက္ျပႆနာမ်ားထဲမွ တစ္ခုခုကို ညႊန္ျပသည္။ ဆရာဝန္ ထံျပသပါ။ 

ဆီးက်ဥ္ျခင္း ဆီးအိတ္ထြက္ေပါက္မွာ ပိတ္ ဆို႔မႈရွိပါက ဆီးသြားသည့္အခါ ဆီးက်ဥ္တာမ်ိဳး ျဖစ္တတ္သည္။ ထို႔အတူ ဆီးအားနည္းသည့္အတြက္ ဆီးသြားသည့္အခါ ခက္ခဲ ေစသည္။ ဆီးသြားသည့္အခါ က်ဥ္လွ်င္ ဆရာ ဝန္ထံျပဖို႔လိုမည္။
 ေဆးစား ေဆး ေသာက္ဖို႔ လိုေကာင္းလိုမည္။ သို႔ မဟုတ္ ဆီးအိမ္ထဲခ်ဴျြပန္ထည့္ရ ျခင္းမ်ိဳး သို႔မဟုတ္ ခြဲစိတ္ကုသ ရျခင္းမ်ိဳးလိုတတ္သည္။ ဆီခ်ိဳေရာဂါ ဆီခ်ိဳ(ေသြးခ်ိဳ)ေရာဂါ
ဆိုသည္ က ေသြးထဲမွာရွိသည့္ သၾကား ဓာတ္ (ဂလူးကို႔စ္)ကို ပံုမွန္ေခ် ဖ်က္ႏိုင္ျခင္း မျပဳႏိုင္ေတာ့သည့္ အေျခအေနကို ဆိုျခင္းျဖစ္သည္။ ေရအိမ္သို႔သြားရသည့္ အႀကိမ္မ်ား လွ်င္ အထူးသျဖင့္ ညအခါမ်ိဳးမွာဆို လွ်င္ ဆီးခ်ိဳအတြက္ လကၡဏာ တစ္ခုျဖစ္ႏိုင္ သည္။ အျခား ေရာဂါ လကၡဏာမ်ားမွာ ေရအလြန္အမင္း ငတ္ျခင္း၊ ေမာပန္ျခင္းႏွင့္ ကိုယ္ အေလး ခ်ိန္က်ျခင္းတို႔ပဲျဖစ္သည္။ 

ဆီးကိုၾကည့္႐ံုႏွင့္ေတာ့ ဆီးခ်ိဳရွိ မရွိ မသိႏိုင္ပါ။ ေသြးစစ္မွ သိႏိုင္ မည္ျဖစ္သည္။ ဆီးလမ္းေၾကာင္း ကူးစက္ ေရာဂါမ်ား ယင္းေရာဂါေတြသည္ သိပ္ ကို အျဖစ္မ်ားတတ္ၾကသည္။ ဆီး အိမ္တြင္ ေရာဂါျဖစ္ျခင္းႏွင့္ ေက်ာက္ကပ္မ်ားမွာ ေရာဂါျဖစ္ ျခင္းဟူ၍ ႏွစ္မ်ိဳး ခြဲျခားႏိုင္သည္။ ေက်ာက္ကပ္ ကူးစက္ေရာဂါ၏ လကၡဏာမ်ားမွာ ေက်ာဘက္ခါး ေအာက္ပိုင္းကိုက္ျခင္း၊ ခါးတစ္ ျခမ္းကိုက္ျခင္းႏွင့္ အဖ်ားရွိျခင္းပဲ ျဖစ္သည္။ 

ဆီးအိတ္ေရာင္ျခင္း (cystitis)မ်ိဳးလို ဆီးအိမ္ ကူးစက္ ေရာဂါမွာ အမ်ားအားျဖင့္ ဝမ္း ဗိုက္ေအာက္ပိုင္းေအာင့္ျခင္း၊ နာ ျခင္း၊ မၾကာခဏဆီးသြားျခင္း ႏွင့္ ဆီးသြားသည့္အခါ ဆီးပူျခင္း ပူးတြဲပါလာတတ္သည္။ ေဆးဆိုင္မွ အလြယ္တကူ ဝယ္ယူရရွိႏိုင္သည့္ ေဆးမ်ားႏွင့္ ကုသႏိုင္ပါသည္။ အေတာ္ၾကာၾကာ ေဆးစားလို႔မွ မေပ်ာက္ခဲ့လွ်င္ 
ဆရာဝန္ထံျပသ ပါ။ သို႔မဟုတ္ပါက ေရာဂါက
 ေက်ာက္ကပ္အထိ ေရာက္သြားႏိုင္ ပါသည္။

Monday, July 22, 2019

DATES ( ျမန္မာလုိ ထန္းသီးလား မသိေသးဘူး )

 1. Very Nutritious A 3.5-ounce (100-gram) serving 
provides the following nutrients 
(1): DATES သီး 100 gram ၌ ပါ၀င္ေသာ ဗီတာမင္မ်ား 
• Calories: 277 
• Carbs: 75 grams 
• Fiber: 7 grams 
• Protein: 2 grams 
• Potassium: 20% of the RDI 
• Magnesium: 14% of the RDI 
• Copper: 18% of the RDI 
• Manganese: 15% of the RDI 
• Iron: 5% of the RDI 
Vitamin B6: 12% of the RDI Dates contain several 
vitamins and minerals, in addition to fiber and antioxidants. 
However, they are high in calories since they are a dried fruit.

2. High in Fiber အမ်င္ပါ၀င္မွဳ မ်ားျပီး
 ေသြးခ်ိဳကာကြယ္ေပးသည္။ 

3. High in Disease-Fighting Antioxidants Here’s an 
overview of the three most potent antioxidants in dates: 
May Promote Brain Health ဦေနွာက္ ဥာဏ္ရည္ တုိးတက္ေစျပီး 
plaques ကာကြယ္ေပးသည္။ 
4. May Promote Natural Labor ေရာဂါ ကာကြယ္စြမ္းအား ျမင္.မားသည္။ ကုိယ္၀န္ေဆာင္မိခင္မ်ား ခေလးေမြးခါနီး ေနာက္ဆံုးပတ္အတြက္ 
စားရန္ သင္.ေတာ္သည္။ 
6. Excellent Natural Sweetener 
7. Other Potential Health Benefits. 
8. Easy to Add to Your Diet .

ခႏၵာအတြက္ အဆုိးဆံုး အစားအေသာက္ ၂၀ မ်ိဳး

1- Sugary drinks Alternatives (Drink water, soda water, 
coffee, or tea instead. Adding a slice of lemon to water 
or soda water can provide a burst of flavor.)  
2. Most pizzas Pizza is one of the world’s most popular junk foods. Alternatives (Some restaurants offer healthier ingredients. 
Homemade pizzas can also be very healthy, 
as long as you choose wholesome ingredients.) 
3. White bread Alternatives : For people who can 
tolerate gluten, Ezekiel bread is an excellent choice. 
Whole-grain bread is also healthier than white bread. 
 4. Most fruit juices Fruit juice is often assumed to be healthy. 
While juice contains some antioxidants and vitamin C,
 it also packs high amounts of liquid sugar 
5. Sweetened breakfast cereals Breakfast cereals are processed 
cereal grains, such as wheat, oats, rice, and corn. 
Alternatives (Choose breakfast cereals that are high in fiber 
and low in added sugar. Even better, make your own 
oat porridge from scratch.) 
6. Fried, grilled, or broiled food Frying, grilling, and broiling 
are among the unhealthiest cooking methods. Alternatives 
(To improve your health, choose milder and healthier cooking 
methods, such as boiling, stewing, blanching, and steaming.) 
7. Pastries, cookies, and cakes Most pastries, cookies, and 
cakes are unhealthy if eaten in excess. Alternatives; 
(If you can’t stay away from dessert, spring for 
Greek yogurt, fresh fruit, or dark chocolate.) 
 8. French fries and potato chips Whole, white potatoes are very healthy. However, the same cannot be said of French fries 
and potato chips. Alternatives; Potatoes are best consumed boiled, 
not fried. If you need something crunchy to replace 
potato chips, try baby carrots or nuts. 
9. Gluten-free junk foods About one-third of the U.S. population 
actively tries to avoid gluten (25). Alternatives 
(Choose foods that are naturally gluten-free, 
such as unprocessed plant and animal foods.) 
10. Agave nectar Agave nectar is a sweetener that’s often 
marketed as healthy. Alternatives ( Stevia and erythritol 
are healthy, natural, and calorie-free alternatives.) 
11. Low-fat yogurt Yogurt can be incredibly healthy. 
Nonetheless, most yogurts found in the grocery store 
are bad for you. Alternatives (Choose regular, full-fat yogurt that contains live or active cultures (probiotics). If possible, 
buy varieties from grass-fed cows.) 
12. Low-carb junk foods Low-carb diets are very popular. 
These foods are often highly processed and packed with additives. Alternatives ( If you’re on a low-carb diet, aim for foods that are naturally low in carbs, which include eggs,
 seafood, and leafy greens.) 
13. Ice cream Ice cream may be delicious, but it’s loaded with sugar. Alternatives ( It’s possible to opt for healthier brands or 
make your own ice cream using fresh fruit and less sugar.) 
14. Candy bars Candy bars are incredibly unhealthy. 
Alternatives ( Eat fruit or a piece of quality dark chocolate instead.) 
15. Processed meat Even though unprocessed meat 
can be healthy and nutritious, the same is not true
 for processed meats.  Alternatives (If you want to eat bacon, sausages, or pepperoni, try to buy from local butchers 
who don’t add many unhealthy ingredients.) 
16. Processed cheese Cheese is healthy in moderation. 
Alternatives ( Eat real cheese instead. Healthy types include feta, mozzarella, and cottage cheeses. Many vegan cheese 
alternatives can also be good choices.) 
17. Most fast food meals Generally speaking, fast-food 
chains serve junk food. Most of their offerings are 
mass-produced and low in nutrients. Alternatives (As a result of mounting pressure, many fast-food chains have 
started offering healthy options.) 
18. High-calorie coffee drinks Coffee is loaded with antioxidants and offers many benefits. Alternatives- Drink plain coffee instead. 
You can add small amounts of heavy cream or 
full-fat milk if you desire. 
19. Anything with added sugar or refined grains It’s important
 to avoid or at least limit  foods that contain added sugar, 
refined grains, and artificial trans fats. Alternatives : 
Aim for nutrient-dense, whole foods, such as
 fresh fruits and whole grains. 
20. Most highly processed foods The simplest way to eat 
healthy and lose weight is to avoid processed foods as much as possible.Processed goods are often packaged and loaded 
with excess salt or sugar. Alternatives : When you’re shopping, 
make sure to read food labels. Try to load up your 
cart with plenty of veggies and other whole foods.

က်န္းမာေရးအတြက္ အသင္.ေတာ္ဆံုး 50 မ်ိဳး

• Fruit • Eggs • Meat • Nuts & seeds • Veggies 
• Seafood • Grains • Bread • Legumes • Dairy 
• Fats & oils • Tubers • Vinegar • Chocolate • Bottom line
  
ကမၻာမွ လူၾကိဳက္အမ်ားဆံုး အေကာင္းဆံုး အသီး ၆ မ်ိဳး 
(၁)ပန္းသီး
 Apples are high in fiber, vitamin C, and numerous antioxidants. 
They are very filling and make the perfect snack 
if you find yourself hungry between meals. 

(၂)သစ္ေတာ္သီး 
Avocados are different than most fruits because 
they are loaded with healthy fats instead of carbs. 
Not only are they creamy and tasty but also 
high in fiber, potassium, and vitamin C. 

(၃)ငွက္ေပ်ာသီး 
Bananas are among the world’s best sources of potassium. 
They’re also high in vitamin B6 and fiber, 
as well as convenient and portable. 

(၄) Blueberries သီး 
Blueberries are not only delicious but also among 
the most powerful sources of antioxidants in the world. 

(၅) လိေမာ္သီး။ 

 (၆) စေတာ္ဘယ္ရီသီး 
Strawberries are highly nutritious and 
low in both carbs and calories.

 ေန.စဥ္စားသံုးရန္ အသင္.ေတာ္ဆံုး အသား ၃မ်ိဳး 
 (၁) အမဲသား 
 (၂) ၾကက္သား 
Chicken breast is low in fat and 
calories but extremely high in protein. 
It’s a great source of many nutrients. 
(၃)သုိးသား 
Lambs are usually grass-fed, and their meat 
tends to be high in omega-3 fatty acids. 
သစ္သီးေစ.မ်ား Nuts and seeds 
- Almonds - Chia seeds - Coconuts -
 Macadamia nuts -Walnuts - Peanuts 

 ေန.စဥ္စားရန္ အသင္.ေတာ္ဆံုး အသီးအရြက္မ်ား 
Vegetables -Asparagus - Bell peppers -Broccoli -Carrots 
-Cauliflower -Cucumber -Garlic -Kale -Onions -Tomatoes 

 ပင္လယ္ငါးနွဳင္. အစားစာ 
Fish and seafood Fish and other seafood tend to be 
very healthy and nutritious. 
-Salmon 
(High amount of nutrients, including protein and 
omega-3 fatty acids. 
It also contains some vitamin D.) 
-Sardines 
(Sardines are small, oily fish that are among 
the most nutritious foods you can eat. They boast sizable 
amounts of most nutrients that your body needs.) 
-Shellfish 
(Shellfish ranks similarly to organ meats when it 
comes to nutrient density. Edible shellfish include clams, 
mollusks, and oysters.) 
- Shrimp 
(Shrimp is a type of crustacean related to crabs and lobsters. 
It tends to be low in fat and calories but high in protein. 
It’s also loaded with various other nutrients, 
including selenium and vitamin B12.) 
-Trout 
(Trout is another type of delicious fresh 
water fish, similar to salmon.) 
-Tuna 
(Tuna is very popular in Western countries and 
tends to be low in fat and calories while high in protein. 
It’s perfect for people who need to add more 
protein to their diets but keep calories low.) 
ဆန္၊ဂ်ံဳ၊ဆပ္ Grains 
- Brown rice . Brown rice is fairly nutritious, 
with a decent amount of fiber, vitamin B1, and magnesium. 
-Oats 
(Oats are incredibly healthy. 
They are loaded with nutrients and powerful fibers 
called beta glucans, which provide numerous benefits.) 
-Quinoa 
(It is also an excellent source of plant-based protein.) 
မုန္. Breads 
Many people eat a lot of highly processed white bread. 
- Ezekiel bread - Homemade low-carb breads 
ပဲ အမ်ိဳးမ်ိဳး 
Legumes - Green beans -Kidney beans -Lentils . 
နုိ.နွဳင္. နုိ.ထြက္ပစၥည္း
 Dairy Cheese (Cheese is incredibly nutritious, 
as a single slice may offer about the same amount of 
nutrients as an entire cup (240 ml) of milk. 
For many, it’s also one of the most delicious foods you can eat.) 
 -Whole milk ) Whole milk is very high in vitamins, minerals, 
quality animal protein, and healthy fats. What’s more, 
it’s one of the best dietary sources of calcium. 
-Yogurt Yogurt) is made from milk that’s fermented by adding live bacteria to it. It has many of the same health effects as milk, 
but yogurt with live cultures has the added benefit 
of friendly probiotic bacteria. 
ဆီ Fats and oils - 
Butter from grass-fed cows Butter from grass-fed cows is 
high in many important nutrients, including vitamin K2. 
-Coconut oil Coconut oil contains relatively high amounts of MCTs, 
may aid Alzheimer’s disease, and has been shown 
to help you lose belly fat. 
-Extra virgin olive oil 
Extra virgin olive oil is one of the healthiest vegetable 
oils you can find. It contains heart-healthy monounsaturated 
fats and is very high in antioxidants with powerful health benefits. 
 ဥ နွုင္. ဥျမစ္ 
Tubers Tubers are the storage organs of some plants. 
They tend to contain a number of beneficial nutrients. 
-. Potatoes Potatoes are loaded with potassium and 
contain a little bit of almost every nutrient you need, 
including vitamin C. - Sweet potatoes Sweet potatoes are 
among the most delicious starchy foods you can eat. 

They’re loaded with antioxidants and all sorts of healthy nutrients.
 - Apple cider vinegar Apple cider vinegar is incredibly 
popular in the natural health community. 
It’s great to use as a salad dressing or to add flavor to meals.
 - chocolate Dark chocolate is loaded with magnesium a
nd serves as one of the planet’s most powerful 
sources of antioxidants .